- ) 19 maddelik bir program projesi teklif etti. Burada kadınların
Abdüîir^İ^^ SnCC ^^ Mirza
• „ l-a d ıh izini da yaşatmak, dine ihtimam.
pepelerine dokunmamak, Ş<=T!*- ' , * vardı'07), ki bunlar diğer taraf
icin makbul değildi. Her ,k. takımın bırlcştıg
!) Gizli cemiyetin zarureti; Bukharada millî hükümet
-
Emiri sonuna kadar tepelemek ve c
makinesi kurmak; r nf harbiye komiserlikleri ku-
-
Merkezî harbiye nezareti ve » rarak. millî kızıl orlu teşkiline başlamak;
-
Asri maarifin zaruri olduğu; münevverleri tek bir fı*k«V
gibi şeylerdi. Neticede Bukharada toplanan-^«umumî platforma,y. çerçevesine sokmak imkanı o.ma ı0m tahakkuk etti. Başkurt-
tâyin edip, bir «ittifak» vucuda „5re fırka programları
lar (İldirkhan) ittifaka girme* ıçm t V ^bi. Taşkentteki Kazak
tesbit edilmesi zarurî «.Huşundan feuml mektup ve adam gün-
münevverleri ve milliyetçi komünist w ^ mlarınl tertip etmek yal-
dererek, talebettıler.. Bu «f“ka ^amelî mücadele hayatında ise «ıt-
nız kanaatlerin tesbıtı demek o .ug , . f ka programlarını og-
lifak». maddelerinin kâfi geleceği ve ^-^^Lfımdan söylendi, ve renmekten hiçbir zarar mutasavver o afj «terakkiperverler» (kebirleşme yolu açılmış oldu. Netice e «gurup») 208) sıfatıyla kendi
didler), diğer tarafı «sosyalist tu essı^yan^ ^ ^ beklemeden arada
görüşlerine göre program tes ı ml vücuda getirmeğe karar
birletilen noktaları tâyin ile vc JT ı birlik platforması ka-
VC 29 sonkânond, Mffl, Avamî
miyetlerinin ittifakı» ısmı verrld. k dda_ 1922 yılı eylu-
„„„ meselesi 1921 d». ” .fûldc mitakete .UiBp •»»
**>* «■<*- ^ “.^ ».«ttkll »>"'**' v. Türkistan,»
-
Cemiyetin gayesi Turkıs.amn , i n.
mukadderatını Türkistanlıların ken 1 kratik cumhuriyettir.
71 Müstakil Türkistanın idare usulu demo
m, ileri sürenlerin elebaşılarından biri, mu-
[ *») Gariptir ki şu program, ilen sure olmuştur. Bu zat,
«M,»™, Sovyet,.», — **- “■» B“W
sunta bolşevıkler tavafından «dam adı m'l' senesinde toplanan sol sosyalist-
m, .Tiad., be»™ R..'."* ‘f4 h„, olarak
leı kongresinde vesd®n, -S™»d. >«*•
straktion» diye tercüme edilmiştir.
-
istiklâl kesbi ancak millî ordu teşkili ile mümkündür, millî hükümet ancak millî orduya istinat eder;
-
Türkistanın istiklâli, İktisadî istiklâl sayesinde mümkündür. Türkistan iktisadiyatının umumî hatlarını tâyin etmek, sanaat ve ziraatin hangi kısımlarına daha ziyade ehemmiyet vermek lâzımgeldiğini tesbit eylemek, yapılacak demiryolları ile umumî mngistral arık (kanal)larm istikametlerini tâyin etmek gibi meselelerin Türkistanlıların kendi ellerinde olması;
-
Asrî maarif ile profesyonel maarifin terakki ettirilmesi ve Avrupa medeniyeti ile, ayrıca rus medeniyeti yolu ile değil, doğrudan doğruya tanışmağa çalışmak;
-
Milliyet meselesi ile memleketin tabiî servetinden istifade meselelerinin nüfus adedi tenasübü usulüne göre halledilmesi;
-
Din işlerinde tam hürriyet, devlet işleri ile din işlerinin karıştırılmaması.
Teşkilâtın programı sonradan da eski şeklinde kaldı, yalnız elâstikî bir tâbir olan «azadlık» yerine daha vazıh olan «istiklâl» kelimesi konuldu 303) ve «Cemiyet»in ismi «Türkistan Millî Birliği» (ihtisarla: «Tmb») şeklinde değiştirildi.
Dostları ilə paylaş: |