Mısır Batı mimarlığının başladığı yerdir: Batı mimarlığının kökeni eski



Yüklə 445 b.
tarix16.08.2018
ölçüsü445 b.



Mısır Batı mimarlığının başladığı yerdir: Batı mimarlığının kökeni eski

  • Mısır Batı mimarlığının başladığı yerdir: Batı mimarlığının kökeni eski

  • Mısır dini ve bilimidir.

  • Mısır kültürü, ilerlemeye, insan becerisinin müdahalesiyle şeylerin

  • daha iyi olacağına inana 21.yy. batı uygarlığının tersine eski Mısırlılar

  • bu kavramlara sahip değildi.

  • Onlara göre şeyler asla yaradılış zamanında olmuş olduklarından

  • daha iyi olamazlardı. Tanrıların dünyada yaşadıkları bu zaman bir

  • altın çağdı ve sürekli olarak bu altın çağı yeniden yaratmaya

  • çalışıyorlardı.



Bu anlayışın bir sonucu olarak Hanedanlık öncesinden IV. Hanedanlığa

  • Bu anlayışın bir sonucu olarak Hanedanlık öncesinden IV. Hanedanlığa

  • kadar olan dönemde dini, yazını, sanatı ve mimarlığı geliştirdikten

  • sonra, izleyen 2500 yıl boyunca tutucu davranıp bunlarda çok az

  • değişiklik yaptılar.

  • Onlara göre şeyler asla yaradılış zamanında olmuş olduklarından

  • daha iyi olamazlardı. Tanrıların (Tanrı Firavun) dünyada yaşadıkları bu

  • zaman bir altın çağdı ve sürekli olarak bu altın çağı yeniden yaratmaya

  • çalışıyorlardı.



Eski Mısırlıların günlük yaşamı dinle, Amon-Ra’ya, Kral-Tanrı

  • Eski Mısırlıların günlük yaşamı dinle, Amon-Ra’ya, Kral-Tanrı

  • Firavun’a ve yerel tanrılara tapınma eylemi ile doluydu. Mısırlılar

  • yalnızca bu yaşamdan haz almakla kalmayıp bu hazların ölüm sonrası

  • yaşamda da sürmesini sağlamak için çalışırlar.



Hanedanlık öncesi gömme törenleri sonraki yaşam için erzaklarla dolu

  • Hanedanlık öncesi gömme törenleri sonraki yaşam için erzaklarla dolu

  • kavanozlar ve aletlerle çevrili ölü bedenlerinin gömülmesinden

  • oluşuyordu.

  • Bir süre sonra uzun yaşam sonrasına hazırlamak için ölü bedenlerinin

  • yapay yollardan kurutulması ve sarılması işlemi geliştirildi.



Ölümden sonra bile rahipler ölünün günlük simgesel beslenmesini

  • Ölümden sonra bile rahipler ölünün günlük simgesel beslenmesini

  • sağlamayı sürdürüyorlardı. Nihai olarak ebediyete uzanan sonraki

  • yaşam şimdiki yaşamdan çok daha önemliydi.

  • Dolayısıyla köylülerin, soyluların ve firavunların evleri için çamur tuğla

  • yeterli olurken, Üçüncü Hanedanlıkla birlikte ölülerin ve tanrıların

  • evlerinde özenle kesilmiş ve taraklanmış taşlar kullanılmaya başlandı.



Mısır Tarihi beş dönemden

  • Mısır Tarihi beş dönemden

  • oluşmaktadır. Bumlar sırasıyla;

  • Eski Krallık;

  • İlk Ara Dönem;

  • Orta Krallı Dönemi:

  • İkinci Ara Dönem:

  • Yeni Krallık-İmparatorluk Dönemi;(Vadi Tapınakları Dönemi)



İ.Ö. 1000 yıllarında imparatorluk sona erdi ve İ.Ö. 525’de İranlılar

  • İ.Ö. 1000 yıllarında imparatorluk sona erdi ve İ.Ö. 525’de İranlılar

  • tarafından, 322’de İskender tarafından, 30’da Romalılar tarafından işgal

  • edildi.





Mastabalar:

  • Mastabalar:

  • Erken hanedanlık öncesi mezarlar

  • toprağın kazılması ile elde ediliyordu

  • ve cesetlerin zarar görmesi

  • engellenemiyordu. Daha sonra mezarların

  • üstüne eğimli tuğla duvarlarla çevrilmiş

  • tümsekler yapılmaya başlandı. Bunlar

  • büyüdükçe küçük odalar birleştirilerek

  • yiyeceklerin ve belki ölenin heykelinin de

  • konulabileceği kadar genişletildi.

  • Bu anıt mezarlar dikdörtgen planlıydı ve

  • Bunlara Mastaba denilirdi. Bu mezar

  • yapıları bir ailenin üyeleri için guruplar

  • halinde yapılırdı. Böylece yaşarken bir

  • arada bulunan aile üyeleri öbür

  • yaşamlarında da bir arada bulunabilirlerdi.



Saqqara’daki Zoser Basamaklı Pramidi:

  • Saqqara’daki Zoser Basamaklı Pramidi:

  • Mısır mimarisindeki esasa devrim III. Hanedanlık zamanında Firavun

  • Zoser zamanında Saqqara’da yaptırdığı mezar kompleksinde

  • gerçekleşmiştir.



Basamaklı piramide kayalara oyulmuş bir yeraltı mezarı olan basit bir

  • Basamaklı piramide kayalara oyulmuş bir yeraltı mezarı olan basit bir

  • Mastaba olarak başlanmıştı. Zose’in ailesinin diğer üyelerini alabilmesi

  • için Mastaba kenarlarından uzatılmış, daha sonra diğerlerine taban

  • oluşturan orijinal Mastaba’nın üstüne dört tane daha yerleştirilerek

  • geleneksel yatay Mastaba’nın düşey bir anıta dönüştürülmesine karar

  • verilmiştir.



Bu mezar ve piramit kompleksi, 10.4 m yüksekliğinde, 545x277 m

  • Bu mezar ve piramit kompleksi, 10.4 m yüksekliğinde, 545x277 m

  • ölçüsünde bir duvar ile çevrilidir. Birkaç yalancı girişin yanında güney-

  • doğuda esas giriş yer almaktadır.



Giriş holünün ötesinde büyük bir açık avlu vardı. Bu avlu büyük bir

  • Giriş holünün ötesinde büyük bir açık avlu vardı. Bu avlu büyük bir

  • ihtimalle Firavun’un yeniden gençleşmesini temsil eden Hebsed

  • törenlerinde kullanılıyordu.



Güney ve kuzey evi

  • Güney ve kuzey evi



Sonuç olarak ortaya basamaklı bir piramit çıkmıştır. Bu form sonraları

  • Sonuç olarak ortaya basamaklı bir piramit çıkmıştır. Bu form sonraları

  • değişikliklerle birlikte bildiğimiz düz yüzeye ulaşmıştır.



Giza’daki Piramitler:

  • Giza’daki Piramitler:

  • Giza üçlüsü piramit yapımının Mısırlılarca aşılmayan doruk noktasını

  • temsil eder. Bu dev kütlelerin her biri, Kutup yıldızına ve güneşin dikey

  • eksenine kusursuzca hizalanmıştır.



İlk yapılan piramit en kuzeydeki ve üçünün en büyüğüdür. IV.

  • İlk yapılan piramit en kuzeydeki ve üçünün en büyüğüdür. IV.

  • Hanedan’lığın ikinci Firavunu (Keops) Khufu için yapılmıştır.



Başlangıcda Khufu (230x230m, h=146m) piramidi platonun kayalarına

  • Başlangıcda Khufu (230x230m, h=146m) piramidi platonun kayalarına

  • oyulmuş bir yeraltı mezar odasını kapatacaktı ancak blokların

  • tabakaları yerleştirildikçe bu değişerek hafif yükseltili bir mezar

  • odasına dönüştü ve sonra bir başka değişiklikle mezar odası piramidin

  • kulesinin tam ortasına yükseltildi.



Güneye düşen sonraki piramit

  • Güneye düşen sonraki piramit

  • Khufu’un oğlu (Kepren) Khafre

  • için inşa edilmiştir.

  • Khafre piramidi (215.5x215.5m,

  • h=143.5m), üç piramit arasında

  • tepesindeki orijinal kireç taşı

  • kaplamasını muhafaza eden tek

  • piramittir.



Kolon –Kirişli yapım tekniğinin saf bir

  • Kolon –Kirişli yapım tekniğinin saf bir

  • örneği olan Khafre’nin vadi tapınağı

  • su mermeri bir döşeme üstüne

  • yerleştirilmiş kırmızı granitten

  • kesilmiş kiriş ve sütunlara sahiptir. İç

  • kısmında kralın yirmi üç heykeli,

  • Ka’nin geçici meskenleri

  • bulunmaktaydı. Vadi tapınağının tam

  • kuzeyinde kayalardan yararlanarak

  • devasa bir figür oymuşlardı-ön

  • pençeleri taş bloklardan yapılmış,

  • firavun ’un başıyla çömelmiş bir

  • aslan gövdesine sahip bir aslan

  • heykeli. (Sfenks)



Ortadaki piramidin güney-batısında yer alan üçüncü en küçük piramit

  • Ortadaki piramidin güney-batısında yer alan üçüncü en küçük piramit

  • Khafre’nin oğlu (Mycerinus) Menkare tarafından yaptırılmıştır.

  • Menkare’nin daha küçük olan piramidi (108.5x108.5, h=66.5m)

  • onunda kaplaması kayıptır. Aşağıdaki on altı katman granitle kaplıdır.



Piramitler geniş mezar komplekslerinin en görünür kısımlarıydı. Her

  • Piramitler geniş mezar komplekslerinin en görünür kısımlarıydı. Her

  • birine Nil’in kıyısından açılan bir kanalla yaklaşılırdı. Bunun ucunda

  • piramidin eteğine doğru eyimlenen bir yaya yoluna bağlanan bir vadi

  • tapınağı ve yan yapıları yanı sıra mezarlardan ve kraliyet ailesinin

  • üyeleri için Mastabalar’dan oluşan bir Nekropolis (ölüler kenti)

  • bulunurdu.



Amarna Villası;

  • Amarna Villası;

  • Sokaktan içeriye çevirme duvarı içindeki bir kapıdan giriliyordu hemen

  • solda bir kapıcı kulübesi vardı. Bahçede küçük bir Aton (yeni tanrı)

  • tapınağı bulunuyordu. İç bahçe avlusu geçilince ev kompleksi başlıyordu.

  • Bu kompleks evin merkezinde yer alan Merkez odası ve kuzey odası

  • üzerine odaklanmıştı.



Bu göbeğin çevresine konuklar için bir batı odası, güney tarafta

  • Bu göbeğin çevresine konuklar için bir batı odası, güney tarafta

  • kadınların daireleri ve güney-doğu köşesine efendinin dairesi

  • yerleştirilmişti. Kalın çamur tuğla duvarlarındaki pencereler ısı

  • kazancını azaltmak için oldukça küçüktüler ve merkezdeki odalar tepe

  • pencereleri ile aydınlatılıp havalandırılıyorlardı. Ana evi çevresinde,

  • ahırlar, hizmetçi odaları, depo ve ambarlar gibi hizmet birimleri

  • yerleştirilmişti.



Bu devirde zanaatçılar oldukça iyi yaşıyorlardı. Bir çoğu yok olmuşsa

  • Bu devirde zanaatçılar oldukça iyi yaşıyorlardı. Bir çoğu yok olmuşsa

  • da Krallar vadisindeki mezarlarda çalışan zanaatçılar için inşa edilen

  • yerleşim bölgesi kısmen günümüze kadar korunmuştur. Bir odası

  • geniş ve birçok odası derin olan bu evler daha büyük Amarna

  • Vilasıyla aynı ana bölümlere sahipti.



Firavunlar IV. Hanedanlık ’da (Eski Krallık Dönemi) ulaştıkları mutlak

  • Firavunlar IV. Hanedanlık ’da (Eski Krallık Dönemi) ulaştıkları mutlak

  • güce denk bir güce bir daha hiç ulaşamamışlardır, bu yüzden Giza’daki

  • Piramitlerin görkemi hiç alışılamadı.

  • I. Ara dönemden sonra kraliyet yapıları olarak piramitlerin yerini

  • tapınaklar ve mezarlar almıştır.



Tapınaklar, ulusun öğrenim ve yönetim merkezlerini kendilerinde

  • Tapınaklar, ulusun öğrenim ve yönetim merkezlerini kendilerinde

  • birleştirdikleri için yalnızca tapınma yerleri olmaktan daha fazla işleve

  • sahiptir. Ülkeyi yöneten devasa bürokrasinin ikamet ettiği ve eğitim

  • gördüğü yerdi.

  • Büyük tapınaklarda okullar, üniversiteler, ve arşivler bulunuyordu;

  • bunlar devlet yönetiminin, bilimsel ve tıbbi çalışmaların olduğu kadar

  • tarım yönetiminin de merkeziydi; ayrıca kamusal ambar ve atölye

  • olarak da kullanılıyordu.



Thebes başkent oldu ve kentin güneyinde Karnak ve Luxor’da iki büyük

  • Thebes başkent oldu ve kentin güneyinde Karnak ve Luxor’da iki büyük

  • Amon tapınağı yapılmıştır. Zamanla bu tapınakların karşısına Nil’in batı

  • kıyısına vadinin kenarındaki yarların ön yüzüne oyulmuş mezarlar inşa

  • edildi.



Karnak’daki Amon Tapınağı.

  • Karnak’daki Amon Tapınağı.

  • Karnakdaki Amon Tapınağı zamanla Mısır

  • İmparatorluğunun dinsel ve yönetsel merkezi

  • oldu.



Luxor’daki Amon Tapınağı;

  • Luxor’daki Amon Tapınağı;

  • Bir diğer kutsal mekan da Luxor’daki

  • Amon tapınağıdır. Bu tapınak Nil’in

  • kıyısına paralel olarak hizalanmıştır.

  • Her iki tapınak da VIII. Hanedanlık

  • döneminde yapıldı ve devamlı

  • büyütüldü. Ve son derece karmaşık bir

  • hal aldı



Bu tip mezarlara, İ.Ö. 2120’de XII. Hanedanlık Firavunu Menhuttotep

  • Bu tip mezarlara, İ.Ö. 2120’de XII. Hanedanlık Firavunu Menhuttotep

  • tarafından yaptırılan teraslı kompleks örnek olmuştur. Nehrin

  • karşısındaki Karnak’daki Amon tapınağının eksenine üzerine

  • hizalanmış geniş orta sütunlu terası muhtemelen bir piramit tarafından

  • kesiliyordu. Ancak bu tapınaktan günümüze çok az bir bölümü

  • parçalar halinde kalmıştır.





Batı duvarı boyunca küt kare payelerden bir kolon dizisi bulunmaktadır.

  • Batı duvarı boyunca küt kare payelerden bir kolon dizisi bulunmaktadır.

  • Bunların arkasında ise daha zarif on altı kenarlı sütunlar bulunmaktadır.

  • Sütun dizisi merkezde üst terasa ulaşımı sağlayan bir rampa ile kesilir.



Bu terasın batı yanı boyunca uzak

  • Bu terasın batı yanı boyunca uzak

  • uçlarındaki tapınaklara bir giriş

  • sundurması işlevi gören bir çift

  • sütun dizisi görülür, bu giriş

  • sundurmasının iç tarafında iki

  • yanında yarın yüzeyine oyulmuş

  • Ra ve Amon tapınaklarının

  • bulunduğu açık bir Peristil (üç

  • tarafı kolonlu avlu) avlu vardır.

  • Tüm tapınak kompleksi Mısır

  • geometrisinin ve mekan

  • düzenlemesinin dikey ve eksensel

  • geleneklerinden kaynaklanır.



Khonsu Tapınağı;

  • Khonsu Tapınağı;

  • İ.Ö.1170’de III. Ramses

  • tarafından yaptırılan Khonsu

  • tapınağı yeni krallık tapınağının

  • temel bileşenlerini çok daha açık

  • olarak örnekler.



Tapınağa, bir giriş pilonuna yani dar bir kapı delinmiş masif eğimli

  • Tapınağa, bir giriş pilonuna yani dar bir kapı delinmiş masif eğimli

  • (Şevli) bir duvara götüren sfenksler tarafından işaretlenmiş bir yol

  • boyunca yaklaşılıyordu.



Pilon içinden masif sütun

  • Pilon içinden masif sütun

  • dizileriyle çevrili açık bir ön

  • avluya geçiliyordu. Buradan

  • hipostil hole (tavanı birçok sütun

  • tarafından taşınan salon) yani

  • sütunlarla taşınan ve tepe

  • pencereleriyle aydınlatılan bir

  • salona ulaşılıyordu.



Bunun ötesinde sekos yani festival süresince içinde tanrı heykelinin

  • Bunun ötesinde sekos yani festival süresince içinde tanrı heykelinin

  • taşındığı kutsal kayık yada mavnanın bulunduğu bir oda üzerinde

  • odaklanan rahipler için ayrılmış kutak (dinsel yapıların en kutsal yeri,

  • Hıristiyan kilisesindeki sunak gibi) bulunuyordu.



Tapınağın arkasında içinde genellikle altınla kaplı ahşap bir heykel

  • Tapınağın arkasında içinde genellikle altınla kaplı ahşap bir heykel

  • olan tanrının imgesinin bulunduğu bir bölüm vardır. Bu tapınak formu

  • yaklaşık 1500 yıl kullanıldı, çoğu tapınak Nehir’e dik giden bir eksen

  • üzerine inşa edildi.



Otuz bir Hanedanlık süresince, 2700 yıllık bir süre boyunca Mısır

  • Otuz bir Hanedanlık süresince, 2700 yıllık bir süre boyunca Mısır

  • mimarisi form açısından yalnızca küçük değişiklikler kabul görmüştür.

  • Bu kültürde mimarinin amacı süreklilik ve düzendi.




Dostları ilə paylaş:


Verilənlər bazası müəlliflik hüququ ilə müdafiə olunur ©muhaz.org 2017
rəhbərliyinə müraciət

    Ana səhifə