sermayesini temsil eden iştirak hissesi verilmesi bu
Kanun uygulamasında TAM BÖLÜNME hükmündedir.
Örn: Ülger Turizm İnş AŞ
Turizm AŞ İnşaat AŞ
Tam mükellef bir sermaye şirketinin veya sermaye şirketi niteliğindeki bir yabancı kurumun Türkiye’deki iş yeri veya daimi temsilcisinin bilançosunda yer alan taşınmazlar ile en az 2 tam yıl elde tutulan iştirak hisseleri yada sahip oldukları üretim veya hizmet işletmelerinin bir veya bir kaçını kayıtlı değerler üzerinden ayni sermaye olarak mevcut veya yeni kurulacak tam mükellef bir sermaye şirketine devretmesi,bu kanun uygulamasında KISMİ BÖLÜNME hükmündedir.
Tam mükellef bir sermaye şirketinin veya sermaye şirketi niteliğindeki bir yabancı kurumun Türkiye’deki iş yeri veya daimi temsilcisinin bilançosunda yer alan taşınmazlar ile en az 2 tam yıl elde tutulan iştirak hisseleri yada sahip oldukları üretim veya hizmet işletmelerinin bir veya bir kaçını kayıtlı değerler üzerinden ayni sermaye olarak mevcut veya yeni kurulacak tam mükellef bir sermaye şirketine devretmesi,bu kanun uygulamasında KISMİ BÖLÜNME hükmündedir.
IPA çerçeve anlaşmasının 26. maddesinin 2/c maddesinde “ Türk vatandaşı olmayan veya Türkiye’de ikamet etmeyen gerçek kişiler tarafından ,yararlanıcının ortak finansman katkısı ve topluluk tarafından finansmanı sağlanan hizmet veya iş veya hibe veya eşleştirme sözleşmelerinin ifasından elde edilen gelirler Türkiye’de gelir vergisine tabi tutulmaz.
IPA çerçeve anlaşmasının 26. maddesinin 2/c maddesinde “ Türk vatandaşı olmayan veya Türkiye’de ikamet etmeyen gerçek kişiler tarafından ,yararlanıcının ortak finansman katkısı ve topluluk tarafından finansmanı sağlanan hizmet veya iş veya hibe veya eşleştirme sözleşmelerinin ifasından elde edilen gelirler Türkiye’de gelir vergisine tabi tutulmaz.
Tüzel kişilerde , Türkiye’de işyeri veya sabit yerleri olmaması kaydıyla , yukarıdaki ayni hükme tabi olacaktır.At sözleşmelerinden kaynaklanan kar veya gelir , bu kar veya geliri elde eden gerçek veya tüzel kişilerin yararlanıcı tarafından onaylanan ve bu kişilere uygulanabilir çifte vergilendirme anlaşmalarının hükümleri uyarınca ,Türkiye’de iş yeri veya sabit yerleri var ise, Türkiye’nin vergi sistemine göre vergiye tabi tutulacaktır, hükmü yer almaktadır.
193 Sayılı Gelir Vergisi Kanunu Mevzuu;
193 Sayılı Gelir Vergisi Kanunu Mevzuu;
Gerçek kişilerin gelirleri gelir vergisine tabidir. Gelir bir gerçek kişinin bir takvim yılı içinde elde ettiği kazanç ve iratların safi tutarıdır.
Bu tanımdan hareketle vergiye tabi gelirin özellikleri;
1- Gelirin şahsilik özelliği,
2- Gelirin yıllık olma özelliği,
3- Gelirin safi olması özelliği,
4- Gelirin elde edilmiş olması özelliği
Gelire giren kazanç ve iratlar şunlardır:
Gelire giren kazanç ve iratlar şunlardır:
1- Ticari kazançlar,
2- Zirai kazançlar,
3- Ücretler,
4- Serbest meslek kazançları,
5- Gayrimenkul sermaye iratları,
6- Menkul sermaye iratları,
7- Diğer kazanç ve iratlar.
Bu Kanunda aksine hüküm olmadıkça, yukarıda yazılı kazanç ve iratlar gelirin tespitinde gerçek ve safi miktarları ile nazara alınır.
Gelirin elde edilmesi vergilendirme için en önemli kriterlerden olup, elde edilme süreci muhtelif aşamalarda olmaktadır.
1-Tahakkuk: Tahakkuk gelirin mahiyet ve tutar itibariyle kesinleşmesi olup, gelir öncelikle tahakkuk eder.Bu sebeple geliri doğuran işlemlerin eksiksiz tekemmül etmiş olması gerekir.
2- Hukuki Tasarruf : İkinci aşamada ,gelirin sahibi tarafından talep edilebilir hale gelmesidir.Tahakkuk etmesi ,gelir sahibinin talep etme hakkını beraberinde getirmeyebilir.Talepte bulunabilmek için ödeme derecesinin ve süresinin dolmuş olması gerekir.Bu nedenle, hukuki tasarruf ,sahiplerinin gelir üzerinde talepte bulunma hakkını ifade eder.
3- Ekonomik Tasarruf : Ödemeyi yapacak olan tarafın,geliri ,sahiplerinin emrine amade kılmasıdır.Yani istendiği anda sahibine ödenecek olmasıdır.Bu durum hukuki tasarrufu izleyen üçüncü aşamadır.
4- Fiili Tasarruf : Fiili tasarruf, gelirin nakdi,ayni bir kıymet olarak veya gayri maddi bir servet unsuru olarak sahibinin mal varlığına dahil edilmesini ifade eder.
1-Ticari Kazançlarda : Tahakkuk esası geçerlidir.Gelirin mahiyet ve tutar itibariyle kesinlik kazanmış olması elde edilmiş sayılması için yeterlidir.
1-Ticari Kazançlarda : Tahakkuk esası geçerlidir.Gelirin mahiyet ve tutar itibariyle kesinlik kazanmış olması elde edilmiş sayılması için yeterlidir.
2- Zirai Kazançlarda : Kazanç ister işletme isterse bilanço esasına göre tesbit edilsin burada da tahakkuk esası geçerlidir.Tevkif suretiyle vergilemede ise satış tarihinde gelir elde edilmiş sayılır.
3- Serbest Meslek Kazançlarında : Elde etme tam anlamı ile tahsil esasına(fiili tasarrufa) bağlanmıştır.Nakden veya aynen tahsil edilmeyen gelir elde edilmiş sayılmaz.
4- GMSİ : Tahsilatın kira süresinden sonra yapıldığı hallerde tahsilat, kiranın peşin tahsil edildiği hallerde ise tahakkuk esası geçerlidir.
5- Ücretlerde : Elde etme hukuki tasarruf (talep edilebilir hale gelme) imkanının doğduğu anda elde edilmiş sayılır.Ücret, hizmet erbabının emrine amade tutulmuş, yani ekonomik tasarruf imkanı doğmuşsa tahsil edilmemiş olsa dahi elde edilmiş sayılır.
6- Menkul sermaye İratlarında : Elde etme hukuki ve ekonomik tasarrufun tam doğduğu anda gerçekleşmiş olur.Örn: Tahvillerde üzerinde yazılı olduğu vadede, vadeli hesaplarda ödemeyi yapacak müessesenin faizi tahakkuk ettirdiği anda * temettüde, kar payının şirketlerce ödenmeye başlandığı tarihte
7- Sair Kazanç ve İratlarda : Kaynak ve gelirin yenilenmesi bakımından devamlılık bulunmadığından hukuki ve ekonomik tasarrufu ayırt etmek mümkün olmaz.Örn: Menkul kıymetlerin elden çıkarılması durumunda satış işleminin tamamlandığı tarihte gelir elde edilmiş sayılır.
1- Bilanço esasına göre ticari kazancın tespiti:
1- Bilanço esasına göre ticari kazancın tespiti:
Teşebbüsteki özsermayenin hesap dönemi başında ve sonundaki değerleri arasındaki müspet farktır.
2- İşletme hesabı esasına göre tespit:
Bir hesap dönemi içinde elde edilen hasılat hasılat ile giderler arasındaki müspet farktır.
3- Basit usule göre ticari kazancın tespiti:
Bir hesap dönemi içinde elde edilen hasılat ile giderler ve satılan malların alış bedelleri arasındaki müspet farktır.
1- Vergileme Dışı Bırakılanlar:
1- Vergileme Dışı Bırakılanlar:
Vergiden Muaf Esnaf (GVK Md 9)
PTT Acente İstisnası (GVK Mük.Md.18)
Eğitim Öğretim İşletmelerinde İstisna (GVK Md.20)
Sergi Panayır İstisnası (GVK Md.30/1)
2- Gelir Vergisine Tabi Tutulanlar:
a-Gerçek usulde ticari kazancın vergilenmesi (GVK Md.37-39)
İşletme hesabı esasına göre ticari kazancın tespiti
Bilanço esasına göre kazancın tespiti
b-Basit usul (GVK Md.46-47-48-51)
c-Özellikli kazançlar
Ulaştırma işlerinde matrah (GVK Md.45)
Yıllara Sari İnşaat ve onarım işleri (GVK Md.42-43-44)
Ticari kazancın tespitine ilişkin indirim konusu yapılacak giderler GVK’nun 40. maddesinde sayılmıştır.
Ticari kazancın tespitine ilişkin indirim konusu yapılacak giderler GVK’nun 40. maddesinde sayılmıştır.
Ticari ,zirai,Serbest Meslek kazançlarının elde edilmesi ve idame ettirilmesi ile ilgili olmak şartıyla, teamüle uygun ve yapılan faaliyetler ile doğrudan ilişkisi kurulabilen giderler kazancın gayrisafi tutarından indirim konusu yapılabilir.
GVK 61. maddesinin birinci fıkrasında ÜCRET; İşverene tabi ve belirli bir işyerine bağlı olarak çalışanlara hizmet karşılığı verilen para ve ayınlar ile sağlanan ve para ile temsil edilebilen menfaatler olarak tanımlanmıştır.İzleyen ikinci fıkrada ise , ücretin ödenek,tazminat,kasa tazminatı (Mali sorumluluk tazminatı),tahsisat,zam,avans,aidat, huzur hakkı, prim,ikramiye,gider karşılığı veya başka adlar altında ödenmiş olması veya bir ortaklık münasebeti niteliğinde olmamak şartıyla kazancın belli bir yüzdesi şeklinde tayin edilmiş bulunmasının mahiyetini değiştirmeyeceği hüküm altına alınmıştır.
GVK 61. maddesinin birinci fıkrasında ÜCRET; İşverene tabi ve belirli bir işyerine bağlı olarak çalışanlara hizmet karşılığı verilen para ve ayınlar ile sağlanan ve para ile temsil edilebilen menfaatler olarak tanımlanmıştır.İzleyen ikinci fıkrada ise , ücretin ödenek,tazminat,kasa tazminatı (Mali sorumluluk tazminatı),tahsisat,zam,avans,aidat, huzur hakkı, prim,ikramiye,gider karşılığı veya başka adlar altında ödenmiş olması veya bir ortaklık münasebeti niteliğinde olmamak şartıyla kazancın belli bir yüzdesi şeklinde tayin edilmiş bulunmasının mahiyetini değiştirmeyeceği hüküm altına alınmıştır.
GVK 86/1-c bent hükmü çerçevesinde tek işverenden alınan ücretler ile birden fazla işverenden ücret alan ve birinciden sonraki işverenden aldıkları ücretlerin toplamı Gelir Vergisi Kanununda yazılı tarifenin ikinci gelir diliminde yer alan tutarı (2010 yılı için 23.000TL) aşmayan mükelleflerin ,tamamı kesinti yoluyla vergilendirilmiş ücretleri beyanname kapsamı dışında tutulmuştur.Birinci işverenden aldıkları ücretin dışında aldıkları ücret toplamları 23.000TL’yi aşması durumunda ücretlerin tamamı (ilk işverenden aldıkları ücretlerde dahil olmak üzere ) yıllık beyannameye dahil edilecektir.Birden fazla işverenden ücret alınması halinde ,birinci işverenden alınan ücretin hangisi olacağı serbestçe belirlenebilecektir.
GVK 86/1-c bent hükmü çerçevesinde tek işverenden alınan ücretler ile birden fazla işverenden ücret alan ve birinciden sonraki işverenden aldıkları ücretlerin toplamı Gelir Vergisi Kanununda yazılı tarifenin ikinci gelir diliminde yer alan tutarı (2010 yılı için 23.000TL) aşmayan mükelleflerin ,tamamı kesinti yoluyla vergilendirilmiş ücretleri beyanname kapsamı dışında tutulmuştur.Birinci işverenden aldıkları ücretin dışında aldıkları ücret toplamları 23.000TL’yi aşması durumunda ücretlerin tamamı (ilk işverenden aldıkları ücretlerde dahil olmak üzere ) yıllık beyannameye dahil edilecektir.Birden fazla işverenden ücret alınması halinde ,birinci işverenden alınan ücretin hangisi olacağı serbestçe belirlenebilecektir.
Çalışma gücünün asgari % 80'ini kaybetmiş bulunan hizmet erbabı birinci derece sakat, asgari % 60'ını kaybetmiş bulunan hizmet erbabı ikinci derece sakat, asgari % 40'ını kaybetmiş bulunan hizmet erbabı ise üçüncü derece sakat sayılır ve aşağıda sakatlık dereceleri itibariyle belirlenen aylık tutarlar, hizmet erbabının ücretinden indirilir.
Çalışma gücünün asgari % 80'ini kaybetmiş bulunan hizmet erbabı birinci derece sakat, asgari % 60'ını kaybetmiş bulunan hizmet erbabı ikinci derece sakat, asgari % 40'ını kaybetmiş bulunan hizmet erbabı ise üçüncü derece sakat sayılır ve aşağıda sakatlık dereceleri itibariyle belirlenen aylık tutarlar, hizmet erbabının ücretinden indirilir.
Sakatlık indirimi;
Birinci derece sakatlar için 2010: 680 TL - 2011: 700 TL) lira,
İkinci derece sakatlar için 2010: 330 TL - 2011: 350 TL) lira,
Üçüncü derece sakatlar için 2010: 160 TL - 2011: 170 TL) liradır.
Asgarî geçim indirimi; ücretin elde edildiği takvim yılı başında geçerli olan ve sanayi kesiminde çalışan 16 yaşından büyük işçiler için uygulanan asgarî ücretin yıllık brüt tutarının;
Asgarî geçim indirimi; ücretin elde edildiği takvim yılı başında geçerli olan ve sanayi kesiminde çalışan 16 yaşından büyük işçiler için uygulanan asgarî ücretin yıllık brüt tutarının;
Mükellefin kendisi için % 50
Çalışmayan ve herhangi bir geliri olmayan eşi için % 10
Çocukların her biri için ayrı ayrı olmak üzere;
İlk iki çocuk için % 7,5
Diğer çocuklar için % 5’idir.
Gelirin kısmî döneme ait olması halinde, ay kesirleri tam ay sayılmak suretiyle bu süreye isabet eden indirim tutarları esas alınır. Asgarî geçim indirimi, bu fıkraya göre belirlenen tutar ile 103 üncü maddedeki gelir vergisi tarifesinin birinci gelir dilimine uygulanan oranın çarpılmasıyla bulunan tutarın, hesaplanan vergiden mahsup edilmesi suretiyle uygulanır. Mahsup edilecek kısmın fazla olması halinde iade yapılmaz.
ÖRNEK: Eşi çalışmayan ve 3 çocuk sahibi mükellefin alacağı aylık AGİ’ni hesaplayınız?
ÖRNEK: Eşi çalışmayan ve 3 çocuk sahibi mükellefin alacağı aylık AGİ’ni hesaplayınız?
2011 yılında 16 yaşından büyükler için İlk 6 aylık dönemde uygulanacak asgari ücret :
796,50 TL x 12 Ay = 9.558 TL
AGİ Kendisi için %50
Çalışmayan eşi için %10
1. çocuk için % 7,5
2. Çocuk için % 7,5
3. Çocuk İçin % 5,0
Toplam % 80
9.558,00 x%80 = 7.646,40 TL
7.676,40 x %15 =1.146,96 TL
1.146,96 /12 Ay = 95.58 TL
2011 Yılı Asgari Geçim İndirimi
2011 Yılı Asgari Geçim İndirimi
Medeni Durumu Aylık Asgari Geçim İndirimi Tutarı
Bekar 59,74
Evli,eşi çalışmıyor 71,69
Evli, eşi çalışmıyor, 1 çocuklu 80,65
Evli, eşi çalışmıyor, 2 çocuklu 89,61
Evli, eşi çalışmıyor, 3 çocuklu 95,58
Evli, eşi çalışıyor 59,74
Evli, eşi çalışyor, 1 çocuklu 68,70
Evli, eşiçalışıyor, 2 çocuklu 77.66
Evli, eşiçalışıyor, 3 çocuklu 83,63
Boşanmış 59,74
Boşanmış, 1 çocuklu 68,70
Boşanmış, 2 çocuklu 77.66
Boşanmış, 3 çocuklu 83,63
Kıdem tazminatı (GVK 25/7)
Yevmiye (yolluk) Belli tutarı aşarsa var (GVK 24/2)
Çocuk yardımı –Belli tutarı aşarsa var (GVK 25/4)
Evlenme yardımı-Belli tutarı aşarsa var (GVK 25/5)
Çıraklık ücreti –Belli tutarı aşarsa var (GVK 23/12)
Doğum yardımı –Belli tutarı aşarsa var (GVK 25/5)
Konut tahsisi (lojman) (GVK 23/9)
Ölüm yardımı
Yemek Yardımı (ayni işyerinde)
Yemek yardımı (Nakdi ) –Belli tutarı aşarsa var (GVK 23/8)
İş Kaybı tazminatı (4046 sayılı kanun)
İşsizlik ödeneği (4447 sayılı kanun)
Aile Yardımı (Vergi)
Dönem Tutar
01 Ocak 2011 - 30 Haziran 2011 112,94 TL
Çocuk Yardımı (Vergi)
Dönem 0-6 Yaş Grubu için Diğer çocuklar
01 Ocak 2011 - 30 Haziran 2011 30,98 TL 15,49 TL
Aile Yardımı (SGK)
Dönem Tutar
01 Ocak 2011 - 30 Haziran 2011 79,65 TL
01 Temmuz 2011 – 31 Aralık 2011 83,70 TL
Çocuk Yardımı (SGK)
Dönem Tutar
01 Ocak 2011 - 30 Haziran 2011 15,93 TL
01 Temmuz 2011 – 31 Aralık 2011 16,74 TL
278 Seri No.lu Gelir Vergisi Genel Tebliği ile açıklanmıştır.
278 Seri No.lu Gelir Vergisi Genel Tebliği ile açıklanmıştır.
ÜCRETLERDE:
9.400 Türk Lirasına kadar 15%
23.000 Türk Lirasının 9.400 lirası için 1.410 TL, fazlası 20%
80.000 TL'nin 23.000 TL'si için 4.130 TL, fazlası 27%
80.000 TL'nin 80.000 TL'si için 19.520 TL, fazlası 35%
DİĞER GELİRLERİN VERGİLENDİRİLMESİNDE:
9.400 Türk Lirasına kadar 15%
23.000 Türk Lirasının 9.400 lirası için 1.410 TL, fazlası 20%
53.000 TL'nin 23.000 TL'si için 4.130 TL, fazlası 27%
53.000 TL'nin 53.000 TL'si için 12.230 TL, fazlası 35%
4/a’lı emekli olmamış çalışan:
4/a’lı emekli olmamış çalışan:
SİGORTA KOLLARI İŞÇİ HİSSESİ İŞVEREN HİSSESİ TOPLAM PRİM
Uzun Vadeli Kollar % 9 %11 %20
(Malüllük,yaşlılık ve
Ölüm sigortası)
Kısa Vadeli Kollar % 0 % 1 ila %6,5 arası %1-6,5
(Tehlike sınıfına göre)
Genel sağlık sigortası % 5 %7,5 %12,5
Toplam %14 %19,5 %36,5-42
İşsizlik primi % 1 %2 %3
4/a’lı emekli olmuş çalışan ile 4/b’li emeklinin 4/a’lı çalışması :
SGDP % 7,5 %23,5-%29 arası %31-%35,5 arası
4/b’li Henüz emekli olmamış çalışanın prim dağılımı:
Uzun vadeli sigorta kolları %20
Kısa vadeli sigorta kolları %1-%6,5
Genel sağlık sigortası %12,5
Toplam %33,5-39 arası
4/b’li istege bağlı sigortalı:
Uzun vadeli sigorta kolları %20
Genel sağlık sigortası %12
Toplam %32
Asgari Ücret Brüt Günlük TL Brüt Aylık TL
Onaltı yaşını doldurmuş işçiler için 26,55 TL 796,50 TL
Onaltı yaşını doldurmamış işçiler için 22,65 TL 679,50 TL
01.01.2011 - 30.06.2011 Dönemi
16 Yaşından Büyükler 16 Yaşından Küçükler
Brüt Ücret 796,50 TL 679,50 TL
Sigorta Primi İşçi Payı 111,51 TL 95,13 TL
İşsizlik Sigortası Primi İşçi Payı 7,96 TL 6,79 TL
Gelir Vergisi Matrahı 677,03 TL 577,58 TL
Gelir Vergisi 101,55 TL 86,64 TL
Damga Vergisi 5,26 TL 4,48 TL
Kesintiler Toplamı 226,28 TL 193,04 TL
Net Ücret 629,96 TL* * 546,20 TL
İşverene Maliyeti 967,75 TL 868,29 TL
* Asgari geçim indirimi(59,74 TL) ilave edilmiştir
KONUT KİRA GELİRLERİ İÇİN:
2011 yılı için 2.800.-TL’yi aşan kısım üzerinden vergi ödenecektir.
Yılı Miktarı Dayanağı
2011 2.800.-TL 278 SERİ NOLU G.V. G.T
2010 2.600.-TL 273 SERİ NOLU G.V. G.T
2009 2.600.-TL 270 SERİ NOLU G.V. G.T
İŞYERİ KİRA GELİRLERİ İÇİN :
Tevkifata tabi tutulmuş iş yeri kira gelirleri 2011 yılı için 23.000.-TL'yi aşıyorsa beyan edilecektir.
Yılı Miktarı Dayanağı
2011 23.000.-TL 278 SERİ NOLU G.V. G.T
2010 22.000.-TL 273 SERİ NOLU G.V. G.T
2009 22.000.-TL 270 SERİ NOLU G.V. G.T
ÖRNEK: Neriman teyze 3 adet dairesinden 2010 yılı için toplamda 9.850 TL kira geliri beyan etmiştir.
ÖRNEK: Neriman teyze 3 adet dairesinden 2010 yılı için toplamda 9.850 TL kira geliri beyan etmiştir.
ÖRNEK: Barbaros bey 2009 yılında işyeri olarak kiraya verdiği gayrimenkulünden 24.500 TL brüt kira geliri elde etmiş ve adına 4.900 TL stopaj yapılmıştır.
ÖRNEK: Ali bey 2010 yılında 3.500 TL konut ve 21.000 TL işyeri kirası elde etmiş ve 4.200 TL stopaj adına yatırılmıştır.
(220 nolu GV Tebliği gereği elde ettiği mesken kira gelirinin istisna haddini aşan tutarı ile vergi kesintisine tabi işyeri kira gelirinin toplamı tarifenin 2. sırasında bulunan tutarı aşıyor ise beyan edilmesi gerekir.)