2- cemiyetler


Rumların Kurmuş Olduğu Cemiyetler



Yüklə 322,31 Kb.
səhifə2/5
tarix30.07.2018
ölçüsü322,31 Kb.
#63695
1   2   3   4   5

Rumların Kurmuş Olduğu Cemiyetler
Mavri Mira Cemiyeti
-İstanbul Rum Patrikhanesinde kurulmuştur.

Amaç:


Batı Anadolu,Trakya ve İstanbul merkezli Büyük Yunanistan’ı kurarak Bizans’ı canlandırmak. (Megola İdea )

-Bu amaç için Yunan Kızıl haçı, Göçmenler Cemiyeti ve Rum okullarının izciler kolu destek vermiştir.


Pontus Rum Cemiyeti

Amaç: -Batumdan Sinopa kadar uzanan Kaadeniz sahilinde bir Karadeniz Rum Cumhuriyeti kurmak

Yöntem: Basın-Yayın ve silahlı eylem

Çalışmaları: -İstanbul’da Pontus adıyla bir gazete çıkarmıştır.

-Avrupa’nın desteğini alabilmek için Avrupa’ya elçiler göndermiştir.

-Rumları yaşadığı coğrafyalarda çeteler oluşturmuşlardır.


Etnik-i Eterya Cemiyeti

Amaç: Rumların yaşadıkları coğrafyaların Yunanistan’a katılmasını sağlamak ve Bizans İmparatorluğunu yeniden canlandırmak



  • Cemiyet Mavri Mira ve Pontus Rum Cemiyetine destek vermiştir.

Kordos Cemiyeti


Amaç: -Görünüşteki amaç Rum göçmenlerine yardımcı olmak

-Asıl amacı İstanbul ve Doğu Karadeniz Rumlarını Türklere karşı kışkırtmak ve Rum askerlerini göçmen kılığında Trabzon ve yöresine sevk etmek.Bölgedeki Rum nüfusunun sayısını arttırmak

-İstanbul’da gizli olarak kurulan cemiyet Rum Göçmenleri Merkez Komisyonu adıyla faaliyete bulunmuştur.
Yunan komitesi ve Trakya Komitesi

Amaç : Doğu Trakya’yı Yunanistan’a katmak


ERMENİLERİN KURDUĞU CEMİYETLER
Hınçak ve Taşnak-ı Sütyun

Amaç: - Doğu Anadolu’da bir Ermeni devleti kurmak. ( Araratizm )

-Ermeni milliyetçiliğini yaymak

-Ermenileri silahlandırmak

NOT: Wilson İlkelerine dayanarak bir Ermeni devleti kurmak istemişlerdir.

-Paris Barış Konferansı kararlarını ve Mondros’un 24. maddesini hayata geçirmek istemişlerdir.


YAHUDİLERİN KURDUĞU CEMİYETLER

Alyans-ı İsrailit ve Macabi

Amaç: -Filistin’de kurulacak bir Yahudi devletine destek sağlamak

-Osmanlı topraklarındaki ekonomik çıkarlarını korumak

NOT:- Rumlarla işbirliği yapmış ve hahambaşıdan emir almışlardır.

MİLLİ VARLIĞA DÜŞMAN CEMİYETLER


GENEL ÖZELLİKLERİ

-Amaç kurtuluşu gerçekleştirmek

-Kurtuluşun halife ve padişah çevresinde gerçekleşeceğini savunur

-Manda ve Himaye taraftarıdırlar

-Milliyetçi değil ümmetçidir

-Kurtuluş Savaşına karşıdırlar

-İşgalci devletleriyle işbirliğ yapmışlar ve destek almışlardır.
İNGİLİZ MUHİPLER CEMİYETİ
-İngilizler tarafından kurulmuştur. ( Kurucusu Sait Molla )

-Padişah,Damat Ferit ve Devlet adamlarının çoğu bu cemiyete üyedir.

Cemiyetin Açık Amacı:

-İngilizlere dostluk gösterilerek onların ilgi ve yardımlarını almak,halifelik ve padişahlık makamını kurtarmak

İngilizlerin Amacı:

Halifeliği destekleyerek Türk halkında uyanan milliyetçilik bilincini yok etmek.

-Osmanlı Devletini İngiliz mandasına sokmak
WİLSON İLKELERİ CEMİYETİ


  • Amarikan mandasını savunan yazar ve gazeticeler tarafından kurulmuştur.

  • ABD’nin Türkiye’de mandater bir yönetim kurmaktan vazgeçip Ortadoğu mweselelrinden uzak durması ve Milli Mücadele hareketinin başarıya ujlaşması üzerine önemini kaybetmiştir.

  • Bu cemiyetin üyleri olan Halide Edip Adıvar,Rauf Orbay,Bekir sami Bey daha sonra milli mücadeleye katılmıştır.

HÜRRÜYET VE İTİLAF FIRKASI



  • İttihat ve terakki partisine muhalefet olsun diye kurulmuştur.

  • Amacı ülkede çok partili liberal bir yönetim oluşturmak,iktidar partisini istediği gibi davranmkatan alıkoymaktır.

  • Milli Mücadele hareketine karşı çıkmıkş,çıkan ayaklanmalarda kışkırtıcı bir rol oynamıkş ve Damat Ferit paşayı desteklemişlerdir.

KÜRDİSTAN TEALİ CEMİYETİ

- Amacı Vilson İlkerline dayanarak Dğu Anadolu’da bağımsız bir kürt devletini kurmayaı hedeflemiştir.

- Kurucusu Seyit Abdulkadir olup İngiliz ve ABD’den destek almışlardır.

- Doğua Anadolu Müdafaa-i hukuk Cemiyeti ile birleşmeyi reddetmişler ve bölge halkı tarafından desteklenmişlerdir.
TEALİ İSLAM CEMİYETİ

- 19192da İstanbul’da medrese müderrisleri tarafından kurulmuştur.Amacı halifelik ve saltanatı kurtarıp hürrüyetine kavuşturmak için bütün Müslüman ahalinin birleşmesini hedeflenmiştir.

- Cemiyetin mensupları din-devlet işbirliğini savunmuşlardır.

- Cemiyet Milli Mücadelenin karşısında yer almış,Konya ve çevresinde çıkan aykalanmalarda etkili olmuştur.


SULH VE SELAMET-İ OSMANİYE FIRKASI

- Cemiyet meşrutiyet esasını benimseyerek siyasi faaliyetlere başlamıştır.

- Vatanın kurtuluşunun padişah ve halifenin emirlerine sıkı sıkıya uyulmasıyla sağlanacağı inancıyla hareket etmiştir.

Müdafaa-i Hukuk Cemiyetleri
Genel özellikleri

- Bölgesel kurtuluşu amaçlamışlardır.

- kuruluşunda milliyetçilik ( Türkçülük ) duygusu hakimdir.

- İşgallerin haksızlığını ve Anadolu’nun Türklere ait olduğunu dünya kamuoyuna duyurmak için basın-yayın yoluyla çalışmalar yapmışlardır.

- İşgal güçleri,azınlıklar ve İstanbul Hükümetiyle mücadele etmişlerdir.

- Yaptıkları çalışmalarla milli mücadelenin teşkilatlanmasına yardımcı olmuşlardır.

- En büyük eksikliği Merkezi otorite ve Siyasi birlikten yoksundur ( Sivas Kongresinde Anadolu ve Rumeli Müdafaa-i Hukuk Cemiyetinin kurulmasıyla bu eksiklik giderildi. )

- Mondros Ateşkesine tepki olarak ortaya çıkmışlardır.

- İşgallere ve azınlıkların taşkınlıklarına karşı kurulmuştur.

- Vatanı bir bütün olarak kurtarmak için programları yoktur.

Milli Cemiyetlerin en büyük faydası Milli Mücadeleye örgütsel zemin hazırlamaları olmuştur.

TRAKYA PAŞAELİ MÜDAFAA-İ HUKUK CEMİYETİ


- 2 Aralık 1919 da Edirne’de kurulan ilk cemiyettir.

- Amaç: Trakya’da Azınlıkların taşkınlıkları ve işgaller karşısında Türklerin haklarını koruyup direnişi sağlamak ve gerekirse silahlı direnişe geçmektir.

- Osmanlı Devletinin parçalanması durumunda İngiltere ve Fransa’nın yardımıyla Trakya Cumhuriyetini kurmayı hedefleyen ve Devlet kurma fikri olan ilk ve tek cemiyettir.

- Cemiyet Lüleburgaz ve Edirne kongrelerini toplayarak savunma planı hazırladı


İZMİR MÜDAFAA-İ HUKUK CEMİYETİ
- 2 ;Aralık 1919 da kurulmuştur.

- cemiye İzmir’in Yunanlılara verilmesini engellemeye, İzmir’in Türklüğü hakkında propaganda yoluyla dünya kamuoyunu inandırmaya ve haklarını korumaya çalışmıştır.

- İstanbul’ geçtikten sonra direniş cemiyetlerine silah ve cephane sağlamada yardımcı olmuştur.
İZMİR REDDİ İLHAK CEMİYETİ
- İzmir’de kurulan bu cemiyetin ilk adı Müdafaa-i Vatan Heyetidir.İşgalden bir gün önce Reddi İlhak adını almıştır.

- Amaç: İzmir’in haksız olarak Yunanistan tarafından işgalini önlemek , İzmir ve çevresinin Türklere ait olduğunu Türklere duyurmak.

- İzmir’in işgalinden sonra silahlı direnişe geçerek Kuva-i milliye hareketinin doğmasına neden olmuşlardır.

- Balıkesir ve Alaşehir kongrelerini toplamıştır.

Batı Cephesinin örgütlemesini sağlayarak Yunan işgaline fiilen karşı koymuştur.
ŞARK VİLAYETLERİ ( DOĞU ANADOLU ) MÜDAFAA-İ HUKUK CEMİYETİ

- Doğu illerimizin Ermenilere verilmesini önlemek için kuruldu.

- Amacı : Doğu illerinde Türklerin Ermenilerden sayı , kültür , tarih ve uygarlık bakımından üstün olduğunu kanıtlamaktır.

- Yöntem: a) Basın- yayın yolu.Amacı doğrultusunda hadisat ve Albayrak Türkçe , Fransızca Le Pays gazetesi çıkarıldı.

b) silahlı direniş

- Cemiyet Doğu Anadolu’da Türklerin haklarını korumak ve güçlendirmek amacıyla şu kararlar alındı.

a) Göç edilmeyecek

Yorum: Sayıca Ermenilerin altına düşmemek için bu karar alındı.Aksi durumda Ermeniler Wilson İlkelerine dayanarak bir Ermeni Devleti kurulabilir.

b) Bilim , din ve iktisat alanında örgütlenilecek

Yorum: Teşkilatlı ve organize bir güç olunmak istendi

c) Doğu illerinde gerekirse silahla savunulacak

- Cemiyetin temel ilkesi Doğu Anadolu bölgesinin bölünmezliği kabul edilmiştir.

- Milli Cemiyetler içerisinde en çok çalışan ve en etkin cemiyettir.

- Üyeleri Mustafa Kemal,Kazım Karabekir,Rauf Orbay gibi önemli kişilerdir.

- Erzurum Kongresini toplamıştır.Böylece milli mücadelede önemli kararlar alınmıştır.
TRABZON MUHAFAZA-İ HUKUK-U MİLLİYE CEMİYETİ
- Karadeniz sahilinde bir Pontus Rum Devletinin kurulmasını engellemek için kurulmuştur.

Doğu Anadolu ve Müdafaa-i hukuk cemiyeti ile birlikte Erzurum kongresini toplanmasında aktif rol oynamıştır.


KİLİKYALILAR CEMİYETİ
- Mondros Ateşkesinden sonra Ali Fuat Paşanın girişimleriyle İstanbul’da kurulmuştur.

- Amaç: Kilikya bölgesinde ( Çukurova bölgesinde ) Fransız ve Ermenilerin saldırılarına karşı bölge Türklerinin haklarını korumak istemiştir.

MİLLİ KONGRE CEMİYETİ

- Milli Talim ve Terbiye Cemiyeti üyeleri tarafından 1918 de İstanbul’da partiler üstü bir cemiyet olarak kuruldu

- Amaç: Türkler hakkında dünyada yapılmış ve yapılmakta olan propagandalara yayın yoluyla karşı koymak ve Türk milletinin haklarını , tarihi vazifelerini , medeni vasıflarını ortaya koymak

- Yöntem: Türkler hakkında tanımış yazarların sözleri,dünya kamuoyunda Türklerin durumu ve Ermenilerin Müslümanlara yaptıkları zulümler hakkında vesikalar ve Fransızca eserler yayımlayarak etkili olmuştur.

- Vatanın kurtarılabilmesi için tüm kurum ve cemiyetlerin birleştirilmesi gerektiğini savunmuştur.

- Kuva-i milliye tabirini ilk kez kullanan cemiyettir.



CEMİYETLERİN EKSİKLİĞİ

  1. Merkezi otorite ve Siyasi birlikten yoksundur ( Sivas Kongresinde Anadolu ve Rumeli Müdafaa-i Hukuk Cemiyetinin kurulmasıyla bu eksiklik giderildi. )

Neden Merkezleri İstanbul ?



  1. Başkent olduğu için

  2. Haberleşme merkezi

  3. Basın ve yayın merkezi

  4. Aydın kadroda burada

İşgallere Halkın tepkisin :

- Mitingler düzenlendi,

- Cemiyetler kuruldu

- Silahlı direnişe geçildi,

- Genelgeler ve kongreler yapıldı.


- KURTULUŞ SAVAŞI -

KUVA-İ MİLLİYE

Kuruluş Sebepleri



  1. İstanbul hükümetinin işgallere duyarsız kalması

  2. İşgallerin başlaması

  3. 1. Dünya savaşında Osmanlının yenik ayrılması

  4. Osmanlı Ordusunun terhis edilmesi

  5. Azınlıkların taşkınlıkları

  6. İtilaf devleti keyfi davranmaları

Özellikleri

  1. Harp sanatında yoksundur

  2. Halk hareketidir.

  3. Bölgesel direniş örgütüdür.

  4. İhtiyaçlarını halktan karşılamışlardır

  5. Disiplin ve otoriteden yoksundur

  6. Bağımsızlık duygusuyla kuruldu

  7. Kuruluşunda milliyetçilik etkili oldu



Kuva-i Milliye’nin Faydaları

- Gerilla taktiğiyle Yunan ordularını Yıprattı.



    • Yunan ordusunun ilerleyişini yavaşlattı

    • Milli bilincin uyanmasını sağladı

    • T.B.M.M karşı çıkan iç ayaklanmaları bastırdı

    • Minıy Cemiyetinin başarıya ulaşmasını sağladı

    • İşgallerin kabul edilmeyeceğini Dünyaya duyurdu

    • T.B.M.M ye zaman kazandırdı

    • Düzenli ordunun çekirdeğini oluşturdu


Kuva-i Milliyenin kaldırılmasının nedenleri

    • İşgalleri durduramaması

    • Halktan zorla ihtiyaçlarını karşılamak istemesi

    • Disiplin ve otoriteden yoksun olması

    • Halkı Hukuka aykırı şekilde cezalandırmaları

    • Kurtuluşun sağlanmak istenmesi

    • Bölgesel örgütlenme olması

    • Düzenli ordunun kurulması

    • Keyfi hareket etmeleri

    • Harp tekniğinden yoksun olmaları


İşgallere Karşı İlk Direniş

    • Hatay Dörtyol da ; Fransız ve Ermenilere karşı

    • İzmir de ; Yunanlılara karşı


Mustafa Kemal’ in İstanbul’daki Çalışmaları

  1. İşgaller engellenmeli

  2. Orduların terhisini engellemeli

  3. İtilaf devletlerine Karşı güçlü bir hükümet kurulmalı

    • Milli bilincin uyanması için M. Kemal Anadolu ya geçmeye karar verdi


Mustafa Kemal Neden Samsuna Gönderildi ?

    • Bölgedeki güvenliği sağlayarak Mondrosun 7. Maddesine dayanarak işgali engellemek.

    • M. Kemal’ in çalışmalarından rahatsız olan hükümetin M. Kemal’ i uzaklaştırmak istemesi

Görevi


    • Bölgedeki güvenliği sağlamak

    • Halkın elindeki silahları toplamak

    • Halka silah dağıtan Bölge örgütlerini kapatmak

    • Bölge ordusunu terhis ederek silahlarına el koymak

M. Kemal’ in Amacı

- Milli mücadeleyi başlatarak Ulusal egemenliğe dayalı bağımsız Türk Cumhuriyetini kurmak



- SAMSUN RAPORU

* İçeriği

1- Bölgedeki Rumlar siyasi emellerinden vazgeçerse güvenlik sağlanır

2- Millet yabancı mandası ve denetimine tahammülü yoktur

3- Yunanlıların İzmir’de hakkı yoktur

4- Millet bağımsızlık ve ulusal egemenliği benimsemiştir

* Önemi

1- Kurtuluş Savaşının ilk ANA programıdır



2- M. Kemal ; İstanbul Hükümeti ve itilaf devletleriyle ilk kez görüş ayrılığına düştü

3- M. Kemal görüşlerini resmen açıklamıştır

M. Kemal’ in Samsundan ayrılma sebepleri :

1- Samsun un İngiliz işgalinde olması

2- Rum çetelerinin faaliyetleri

3- Samsun un işgale açık olması

-*- Güvenlik sebebiyle Samsundan ayrıldı ( Temel sebep. )

HAVZA GENELGESİ

Sebep


- İzmir’in işgalini halka duyurarak milli bilinci uyandırıp milli birliği ve beraberliği sağlamak

M. Kemal’ in Amaçları

- Halkı bilinçlendirmek

- Milli birlik ve beraberliği sağlamak

- Halkı milli mücadeleye ortak etmek
Genelgenin İçeriği


    • İzmir’in işgali mitinglerle protesto edilmelidir

Amaç; Milli bilinci uyandırmak milli birliği sağlamak

    • Mitinglerde gayri Müslimlere kötü davranılmamalıdır

Amaç; Bölgede çıkabilecek karışıklıklarda Mondrosun 7.maddesine dayanılarak işgallerin yapılmasını engellemek

    • İşgaller ,İstanbul Hükümeti ve İtilaf Devletlerine Çekilecek telgraflarla kınanmalıdır

Amaç; Halkın işgallere tepkili olduğunu göstermek

Önemi

    • Halka yayımlanan ilk genel bildiridir.



Sonuç

    • Anadolu ve Rumeli de Mitingler düzenlendi

    • Kuva-i Milliye teşkilatlı bir güç haline geldi

    • Ferdi bilinçten ulusal bilince geçiş başlamıştır

    • İtilaf devletlerine Gözdağı verilmiştir

    • M. Kemal ilk kez İstanbul’a Çağırıldı ( İtilaf devletlerinin isteği üzerine )

  • Mustafa Kemal ilk kez görevinin dışına çıktı

AMASYA GENELGESİ

Sebepleri

    • Anadolu ve Rumeli’de faaliyet gösteren cemiyetleri bir amaç altına toplamak ve teşkilatlandırmak

    • Halka mal edilecek milli davayı örgütleyerek teşkilatlandırmak

NOT : Havza genelgesi ile Amasya genelgesinde ki fark Amasya genelgesinin çok imzalı olmasıdır . Bu durumun Sebebi ;

    • Amasya Genelgesinin etkinliğini arttırmak

    • Amasya genelgesini kişisellikten çıkarmak



Maddeleri


  1. Vatanın bütünlüğü ve milletin bağımsızlığı tehlikededir.

Yorum: - Bir milli mücadelenin gerekçesi açıklandı

- İlk kez resmi bir belgede ülkenin durumu ortaya kondu

- Manda ve Himaye yanlılarına mesaj gönderildi

- Halk işgallere ve İstanbul Hükümetine karşı milli mücadeleye karşı çağırıldı .


2- İstanbul hükümeti üzerine düşen görevi yerine getirememektedir. Bu durum milleti yok saymaktadır.

Yorum: a) İstanbul Hükümetine ilk kez karşı çıkarak resmen görevini yapmadığı açıklandı



      1. Milli mücadelenin gerekçesi açıklandı

3- Milletin bağımsızlığını yine milletin azim ve kararı kurtaracaktır

Yorum: a ) Milli mücadelenin amacı yöntemi belilendi

Amaç: Milli bağımsızlık

Yöntem: Milli mücadeleyi halk gerçekleştirecek

b)Yönetim şeklinin değişeceği Cumhuriyet ulusal egemenliğe dayalı bir yönetime geçileceği üstü açık vurgulandı

c)Halk milli mücadeleye dahil edilmek istedi

d)Milli egemenliğe ilk kez vurgulandı

e)Türk inkılabının evrensel bir nitelik taşıdığı ortaya kondu

f) Hem padişaha hem de işgalci güçlere karşı çıkıldı


4- Her türlü etki ve denetimden uzak milli bir kurul oluşturulmalıdır

Yorum: a) İleride kurulacak temsilciler heyeti ve T.B.M.M nin kurulacağına vurgu yapıldı.

b) Milli mücadele kişisellikten kurtarılarak kurumsallaştırılmaya çalışıldı


  1. Anadolu’nun en güvenilir yeri olan Sivas’ta Milli Kongre toplanacaktır.

Yorum: a) Milli birlik ve beraberlik sağlanmak istendi

b) Halk Milli mücadeleye dahil olmak istedi

c) Milli mücadele teşkilatlandırmak istendi

d) İstanbul Hükümeti’ne karşı milli bir hükümetin kurulmasına zemin hazırlanmıştır.



  1. Her ilin Sancağından halkın güvenini kazanacak 3 delege Müdafaa-i Hukuk,

Reddi ilhak ve Belediyeler tarafından seçilerek Sivas’taki milli kongreye katılacak

Yorum: a) Milli mücadele yanlışı bireyler seçmek

b) Halkın kendi geleceğinin kendisinin karar vermesini sağlamak

c) Milli cemiyetler ve yerel yönetimleri etkin duruma getirilmek istendi.


7- Alınan kararlar bir sır olarak kalmalıdır, delegeler gerekli görülen yerlerde değişik adlarla yolculuk yapmalıdır.

Yorum 1: İtilaf Devletleri Ve İstanbul Hükümetinin milli mücadeleyi önlemeye yönelik olası faaliyetlerini engellemek istenmiştir istedi

Yorum 2: Güvenlik için böyle bir karar alındı


  1. 10 Temmuzda Erzurum’da bir kongre toplanmalıdır

Not: Mukaddes İttifak.

    • Amasya genelgesi dışında alınan diğer kararlar

    • Askeri örgütler dağıtılmayacak

    • Komutanlık bırakılmayacak

    • Komutanlık bir başkasına devredilmeyecek

Yorum: a) Alınan kararların uygulanması ve yeni kurulan devletin kurulmasında ordu görevlendirilmiştir.

b) Mondros Ateşkesine karşı çıkılmıştır.



Sonuçları:


  • Milli mücadelenin İlk siyasi belgesidir

  • Kurtuluş Savaşının Amacı, gerekçesi ve yöntemi açıklandı

  • Amasya genelgesi bir ihtilal belgesidir

  • Türk inkılabının ihtilal nitelikli olduğunu gösterir

  • Milli mücadelenin program ve ilkeleri açıklandı

  • Ulusal egemenliğe dayalı yeni bir devlet vurgulandı

  • İlk kez Milli egemenliğe vurgu yapıldı

  • İlk kez İst. Hükümetine karşı çıkıldı

  • Milli mücadele teşkilatlandırılmak istendi

  • M. Kemal askerlik mesleğinde ve görevinden istifa etti .

( 7-8 Temmuz. )

ERZURUM KONGRESİ ( 23 Temmuz – 7 Ağustos 1919 )

Sebepleri


    • Mondurosun 24. Maddesine göre Doğu Anadolu kurulacak ermeni devletini engellemek

    • Karadeniz’de kurulacak Pontus Rum devletini engellemek

    • Bölgedeki direniş örgütlerini teşkilatlandırmak

    • Doğu Anadolu Müdafaa-i hukuk Cemiyetinin daha etkili olmasını sağlamak

    • İstanbul’un kurulacak bir Ermeni Devletine Karşı teslimiyetçi bir politika izlemesi

Örgütlenmenin Doğrudan Başlama Sebepleri

  • 15. Kolordunun dağıtılmamış olması ve Kazım Karabekir ‘in Mustafa Kemale destek vermesi

  • Doğu Anadolu’nun işgal edilmemiş olması

  • Bölgedeki cemiyetlerin daha organize çalışması



Maddeleri


  1. Milli sınırlar içinde vatan bir büründür, parçalanamaz

Yorum: a) İlk kez milli sınırlardan bahsedildi

    • Misak-i Millinin dayanağını oluşturuldu.




  1. İşgallere karşı halk hep birlikte hareket edecektir

Yorum: Halk milli mücadeleye davet edildi


  1. İstanbul Hükümeti milli bağımsızlığı koruyamaz ve ya gerçekleştiremez ise geçici bir hükümet kurulacaktır

Yorum: İlk kez yeni bir hükümetten resmen bahsedildi

  1. Kuva-i Milliye yi etkin, ulusal iradeyi hakim kılmak esastır.

Yorum: a) Ulusal egemenlik vurgulandı

      1. Yeni bir yönetime geçileceği vurgulandı

      2. Milli egemenliğin koşulsuz olarak gerçekleşeceği vurgulandı

      3. Salatana sisteminin kaldırılacağı üstü kapalı bir şekilde vurgulandı




  1. Manda ve himaye kabul edilemez

Yorum: İlk kez manda reddedildi

Amaç: Koşulsuz bağımsızlık




  1. Hıristiyan ahaliye Siyasi hakimiyetimizi ve sosyal egemenliğimizi bozacak ayrıcalıklar verilmez

Yorum: a) İlk kez azınlık haklarına karşı çıkıldı

b) Azınlıkların devlet kurmak istemelerine karşı çıkıldı




  1. Milli güçler ve ulusal irade halifelik ve padişahlık makamını kurtaracaktır.

Yorum: Ulusal egemenliğe aykırı olmasına rağmen Milli birlik ve beraberliğin bozulmaması için bu karar alındı.


  1. İstanbul Hükümetinin çalışmalarını denetlemek için mebusan meclisi toplanmalıdır.

Yorum: Amaç: İstanbul Hükümetini denetlemek

a)ulusal egemenliğe önem verildiğini göstermek

b)İlk kez mebuslar meclisini toplama fikri ortaya çıktı.


  1. Doğudaki bütün cemiyetler Doğu Anadolu Müdafaa-i Hukuk cemiyeti altında toplanacaktır ve her türlü partiden uzak olacak

Yorum: Milli birlik ve beraberliği sağlamak istenmiştir

    • Milli mücadelenin örgütlenmesini sağlayarak halkı milli mücadele etrafında birleşmesini sağlamak istenmiştir.




  1. Milli bağımsızlığımıza ve toprak bütünlüğümüze karşı saygılı olunduğu sürece başka bir devletten siyasi, sanayi, ekonomik, teknik, askeri yardımı kabul edilebilir.

Yorum: Dış politikanın genel ilkelerinin belirlenmesi Erzurum kongresinin meclis gibi çalıştığını gösterir.

Sonuçları:

  • Toplanış şekli bakımından bölgesel alınan kararlar bakımından ulusaldır.

  • 9 kişiden oluşan ve yalnızca Doğu Anadolu’yu kapsayan temsil heyeti oluşturuldu

  • Ulusal egemenlik ve ulusal bağımsızlığın gerçekleşeceği ilk kez burada belirtildi

  • Milli mücadelenin dayanacağı temel ilkeler belirlendi

NOT: Erzurum Kongresi ile aynı zamanda Batı Anadolu’da toplana Balıkesir ve Alaşehir kongrelerinin ortak özelliği hepsini bölgesel olması.Farkı ise Balıkesir ve Alaşehir Kongrelerinde padişaha bağlılığının bildirilmesidir.



Yüklə 322,31 Kb.

Dostları ilə paylaş:
1   2   3   4   5




Verilənlər bazası müəlliflik hüququ ilə müdafiə olunur ©muhaz.org 2022
rəhbərliyinə müraciət

    Ana səhifə