Mühazirə ekologiyanin aktualliğI, predmeti və qenezisi



Yüklə 334,94 Kb.
səhifə1/65
tarix05.01.2022
ölçüsü334,94 Kb.
#75195
növüMühazirə
  1   2   3   4   5   6   7   8   9   ...   65


1-ci mühazirə

EKOLOGIYANIN AKTUALLIĞI, PREDMETI VƏ QENEZISI.
Ən azı 10 il öncə ekologiya sözünü çoxluq bilmirdi. Ancaq indi onu hər yerdə eşitmək olar. Buna baxmayaraq çox az adam onun doğru anlamını anlayır. Bu mühazirələrdə həm ekologiya nə deməkdir sorusuna cavab veriləcək, həm də bu dünyaya, bizi bürüyən çeşidli olaylara yeni baxışla baxmağa cəhd ediləcəkdir. Bu yazı təkcə ekologiya sahəsində çalışan bilicilər üçün deyil, həm də geniş oxucu kütləsi üçün faydalı ola bilər.
Ekologiyanın aktuallığı
Son yuzillik ərzində insan toplumlarının inkişafı bütün göstəricilər üzrə ən yüksək həddə gəlib çıxmışdır. Yer kürəsinin əhalisi kəskin olaraq artmış və indi 6 milliarddan çoxdur (1992-ci ildə – 5.4 mlrd, 1997-ci ildə – 5.8 mlrd). Bu qədər böyük insan kütləsini maddi cəhətdən təmin etmək üçün kənd təsərüfatı və sənayenin gücləri də kəskin olaraq artmışdır. Keçmişdə insanlar azla yetərlənmişdirlərsə, bu gün onların istəkləri çoxalmışdır. Yaşayışın ritmi də buna gətirib çıxartmışdır. Yaşayışın standartları da artmışdır. Çağdaş sənayesonrası (postindustrial) toplumu istehlak toplumu da adlandırmaq olar. Çağdaş sənaye insanın hər bir ehtiyacını ödəməyə yönəlmişdir.

İnsan toplumunun və sənaye güclərin bu kimi kəskin artımı zəruri olaraq yer kürəsinin və onun ehtiyatlarının məhdudluğu ilə üz-üzə gəlmişdir. İnsanın hər dəfə artan ehtiyaclarını ödəməyə yönələn istehsal, yavaş-yavaş insanın təbii ehtiyaclarını ödəmək üçün zəruri olan təbii ehtiyatları talamışdır. Artıq bu təbii ehtiyaclar ödənməsə insanların yaşayışı düşünülməz. Həmdə hər bir adam bütün bunlara bağlanmış, vərdiş etmişdir. Keçmiş sənaye çağlarda insanların görmədiyi şeylər sənayesonrası toplumda özlərini göstərməyə başlamışdır. İlk növbədə bu hər bir adamı bürüyən onun doğma evi olan təbiətə aiddir.

Öz evində düzənlik yaratmasan orada yaşaya bilməzsən. Bunu hamı bilir. Belə olmasa, xarici uğurlar olsa belə, bizim yaşamımız enişə uğrayacaqdır. Təbii evimizsə öz quruluşunda çox mürəkkəbdir. Öncə ətraf mühit haqqında elm olmamışdır. Buna görə də bəşəriyyət öz baxışlarını biologiyanın çox surətlə inkişaf edən ekologiya elminə yönəltmişdir. Bu elm artıq müstəqil predmetə çevrilmiş, hətta təbii elmdən humanitar elmə çevrilmişdir.



Yüklə 334,94 Kb.

Dostları ilə paylaş:
  1   2   3   4   5   6   7   8   9   ...   65




Verilənlər bazası müəlliflik hüququ ilə müdafiə olunur ©muhaz.org 2022
rəhbərliyinə müraciət

    Ana səhifə