O‘zbekiston respublikasi oliy va o‘rta maxsus ta’lim vazirligi


Kundalik hayotda, jamiyatda, tabiatda xavfsiz yurish-turish asoslarini



Yüklə 1,58 Mb.
Pdf görüntüsü
səhifə6/99
tarix20.09.2022
ölçüsü1,58 Mb.
#117883
1   2   3   4   5   6   7   8   9   ...   99
UMK ILK QADAM 19.01.2020
Jizzax politexnika instituti, Презентация Microsoft Office PowerPoint, Pedagog.konflekt 3-k 11-dars 2-semstr 2022y, RA\'NO-2, МЕТОДИКА 2 отм ва сиртқи, Metodika 4-kurs 2022 ishchi dastur sirtqi maktabgacha, Тасвирий фаолиятга ургатиш
Kundalik hayotda, jamiyatda, tabiatda xavfsiz yurish-turish asoslarini 
shakllanishi. 
Tug‘ilgandan 3 yoshgacha 
Bola hali juda kam tajribaga ega bo‘lganligi sababli: 
bolani qarovsiz qoldirmaslik va travmatizmni oldini olish; 
o‘yin va mustaqil harakat mobaynida doimiy ravishda bolaning kayfiyatini 
kuzatish; 
sokin va do‘stona ohangda gapirish; 
bolaga o‘yinchoq tanlashda ishlab chiqaruvchining tavsiyalariga rioya qilish 
lozim. 
I-ilova 
Maktabgacha yoshdagi bolalar rivojlanishiga qo‘yilayotgan talablar 
JISMONIY RIVOJLANISH VA SOG‘LOM TURMUSH TARZINI 
SHAKLLANISHI 
Kichik soha: Yirik motorika 
Talab: Bola o‘z tana a’zolarini boshqaradi, maqsadli to‘g‘ri harakatlanadi 
3-4 yosh 
4-5 yosh 
5-6 yosh 
6-7 yosh 
KUTILAYOTGAN NATIJALAR 
turli usullar bilan 
yuradi (to‘g‘ri, 
erkin, 
oyoq uchida, 
tovonida, 
oyoq 
kaftlarining 
oyoqlarini 
uchidan 
tovoniga 
bir, ikki, to‘rtta 
bo‘lib 
saflanadi, 
doira 


22 
ko‘rsatilgan 
yo‘nalishda) ; 
kolonna, doira 
bo‘lib saflana 
oladi; 
muvozanatni saqlab 
yuguradi; 
sport zinasida 
yuqori va pastga 
harakatlanadi; 
bir joyda ikki 
oyoqlab 
sakraydi; 
oldinga siljib 
sakraydi ; 
aylana yoyi tagidan 
emaklab o‘tadi; 
badantarbiya 
vaqtida 
mashqlarni 
takrorlaydi; 
uch oyoqli 
velosipedda 
uchadi. 
yon tomoni 
bilan va 
tizzalarini 
yuqori 
ko‘tarib 
yuradi; 
arqon ustida 
muvozanat 
saqlab 
yuradi; 
tizzalarini yuqori 
ko‘tarib 
yuguradi; 
past to‘siqlar 
ustidan 
sakrab 
o‘tadi; 
arqonda 
sakrashga 
harakat 
qiladi; 
gimnastika 
skameykasi 
ustida qo‘li 
bilan tortilib 
qornida 
suriladi; 
gimnastika 
narvonida 
harakatlanadi

samokatda 
uchadi. 
almashtirib 
yuradi; 
to‘siqlarni 
aylanib 
yoki xatlab 
o‘tadi; 
gimnastika 
skameykas
ida 
muvozanat
ni saqlagan 
xolda, 
qadamba 
qadam 
yuradi; 
qiya doska 
ustida 
to‘g‘ri va 
yoni bilan 
yuradi; 
yugurishning 
har xil 
turlarini 
bajaradi 
(ilonizi, 
zigzag, 
mokisimon 
to‘siqlarni 
yengib 
o‘tib) ; 
turli usullar 
bilan 
sakraydi; 
bir necha 
predmet 
oralab 
emaklaydi; 
bo‘lib, 
qator 
bo‘lib 
yuradi; 
yurishda turli 
topshiriqlar
ni bajaradi; 
yengil 
yuguradi 
(shiddat 
bilan, 
to‘siqlarni 
yengib 
o‘tib, 
yo‘nalish 
va 
muvozanat
ni saqlagan 
holda) ; 
bir joyda 
aylanib 
sakraydi, 
oyoqlarini 
o‘ngga va 
chapga 
almashtirib 
sakraydi; 
arqonda turli 
usullarda 
sakraydi; 
arqonli narvon, 
yo‘g‘on 
arqonda 
yuqoriga 
ko‘tariladi; 
ikki oyoqli 
velosipedd
a uchadi. 


23 
qornida yotib, 
qo‘llari 
bilan 
tortilib 
emaklaydi; 
gimnastika 
narvoniga 
o‘rmalab 
chiqadi. 
JISMONIY RIVOJLANISH VA SOG‘LOM TURMUSH TARZINI 
SHAKLLANISHI 
Kichik soha: Mayda motorika 
Talab: Bola qo‘li va barmoqlarini turli maqsadlarda ishlatadi 
3-4 yosh 
4-5 yosh 
5-6 yosh 
6-7 yosh 
KUTILAYOTGAN NATIJALAR 
xalqaga arqonni 
kirg‘izadi; 
mayda predmetlarni 
ma’lum bir 
tartibda taxlaydi; 
mustaqil ravishda 
o‘yinchoqlarni 
qutiga 
joylashtiradi va 
undan oladi; 
kattalar yordamida 
yirik hajmdagi 
munchoqlarni 
ipga o‘tkazadi; 
buyumlarni bir 
idishdan 
ikkinchisiga 
joylashtiradi. 
mustaqil 
tugmachalari
ni qadaydi va 
yechadi, 
kiyimi va 
poyabzali 
ilgaklarini 
o‘zi taqadi; 
namuna asosida 
ipga mayda, 
o‘rta, va 
yirik 
munchoqlarn
i teradi; 
qulflarni ochadi 
va yopadi, 
kalitdan 
foydalanadi; 
mayda 
buyumlarni 
buraydi va 
bir biriga 
ulaydi 
yuzalarda turli 
chiziqlar 
chizadi 
(asfaltda 
klassik 
o‘yini) ; 
kichik, o‘rta va 
katta 
o‘yinchoqlar
ni qutiga 
hajmiga 
qarab 
joylashtiradi; 
murakkab 
konstruksi
yalarni 
jamlaydi; 
qopchadagi 
o‘yinchoqn
i paypaslab 
nomini 
ayta oladi; 
Tasavvurdagi 
predmetlarni 
qo‘llari 
bilan (gul, 
qush, 
kapalak, 
qasr) 
ko‘rsatadi; 
arqonlardan 
turli 
tugunlarni 
tugadi; 
o‘yin faoliyati 
mobaynida 
mayda 
o‘yinchoql
ar bilan 
o‘ynaydi; 
belgilangan 
chiziqlar 
bo‘ylab 
qog‘ozni 


24 
(konstruktor 
qismlari) ; 
konstruktorning 
katta va 
kichik 
qismlaridan 
har xil 
predmetlar 
yasaydi; 
namuna asosida 
to‘g‘ri chiziq 
va aylana 
chizadi; 
ko‘rsatilgan 
chiziq 
bo‘yicha 
qog‘oz, mato 
va salfetkani 
buklaydi; 
ko‘rsatilgan 
chiziq 
bo‘ylab 
qog‘ozni 
qaychi bilan 
qirqadi. 
to‘g‘ri chiziq 
bo‘ylab 
qog‘ozni 
mustaqil 
qirqadi. 
batartib 
yirta oladi; 
mayda qismli 
mozaika va 
pazllarni 
yig‘adi. 
JISMONIY RIVOJLANISH VA SOG‘LOM TURMUSH TARZINI 
SHAKLLANISHI 
Kichik soha: Sensomotorika 
Talab: Bola sezgi organlari yordamida o‘z harakatlarini boshqarishga qodir 
3-4 yosh 
4-5 yosh 
5-6 yosh 
6-7 yosh 
KUTILAYOTGAN NATIJALAR 
katta koptoklarni 
masofaga, ikki 
qo‘l bilan, 
o‘tirib, turib 
irg‘itadi; 
belgilangan 
nishonga 
koptokni yerga 
o‘ng va chap 
qo‘li bilan 
galma-gal 
uradi; 
galma gal chap 
va o‘ng 
koptokni 
osmonga 
irg‘itib, 
tutib oladi; 
uzatilgan 
koptokni 
turli 
pastdan, boshi 
uzra 
koptokni 
irg‘itadi; 
koptokni yer 
bo‘ylab 


25 
predmetni 
irg‘itadi; 
boshqa bolaga 
koptokni 
irg‘itadi yoki 
otadi; 
silliq va notekis 
teksturaning 
farqiga boradi; 
ta’mni aniqlaydi; 
qo‘g‘irchoqli 
aravachani 
itaradi. 
tomon 
aylanadi; 
turli tekstura va 
yuzaning 
farqiga 
boradi; 
matrap bilan 
mayda 
uchayotgan, 
suzayotgan 
predmetlarni 
tutadi; 
sovun 
ko‘piklarini 
uchiradi. 
usullar 
bilan ilib 
oladi; 
koptokni 
klyushka 
bilan 
to‘siqlarora 
olib o‘tadi; 
qumli 
xaltachani 
nishonga 
otadi; 
boshqa bolaga 
koptokni 
ikki 
qo‘llab 
asosiy 
vaziyatdan 
uzatadi; 
turli 
analizatorl
ar orqali 
predmetni 
tadqiq 
qiladi 
(ko‘zi 
bog‘langan 
xolda, 
ta’miga 
qarab, 
paypaslab). 
ilonizi qilib 
irg‘itadi; 
chanada, 
rolikda, 
ikki oyoqli 
velosipedd
a uchadi; 
koptok bilan 
nishonni 
urib 
tushiradi 
(bouling); 
gardishni 
qo‘lida, 
oyog‘ida, 
belida 
aylantiradi; 
halqalarni 
halqa 
ustuniga 
otib 
tushiradi. 
JISMONIY RIVOJLANISH VA SOG‘LOM TURMUSH TARZINI 
SHAKLLANISHI 
Kichik soha: Sog‘lom turmush tarzi va xavfsizlik 
Talab: Bola sog‘liqni saqlash malakalarini namoyon qiladi. Bola xavfsiz 
sog‘lom taom va hayot xavfsizligi qoidalari haqida tushunchaga ega 
3-4 yosh 
4-5 yosh 
5-6 yosh 
6-7 yosh 
KUTILAYOTGAN NATIJALAR 


26 
mustaqil qo‘li, 
yuzini yuvadi, 
tishini tozalaydi, 
sochiqdan 
foydalanadi; 
taroq va dastro‘mol 
yoki salfetkadan 
foydalanadi; 
ovqat vaqtida 
mustaqil qoshiq 
bilan 
foydalanadi, 
ovqatdan so‘ng 
og‘zini chayadi ; 
xonada tartibni 
saqlaydi, 
o‘zidan keyin 
o‘yinchoqlarni 
yig‘ishtiradi; 
mustaqil 
hojatxonaga 
boradi; 
xavfli bo‘ladigan 
predmetlarni 
farqiga boradi. 
vitaminlar va 
sog‘lom 
ovqatlanish 
foydasini 
biladi; 
ovqatlanish 
oldidan 
qo‘lini 
yuvadi; 
sanchqidan 
to‘g‘ri 
foydalanadi; 
o‘z tashqi 
ko‘rinishini 
tartibga 
keltiradi; 
hojatxonadan 
so‘ng o‘z-
o‘ziga 
xizmat 
qiladi; 
yordam so‘ray 
oladi; 
xavfli bo‘lgan 
predmetlar, 
joylar va 
moddalar 
nomini biladi 
(zinapoya, 
boloxona, 
ochiq oyna, 
issiq suv, 
olov, dori, 
o‘tkir 
asboblar, 
elektr); 
notanish insonlar 
bilan ketish 
shaxsiy 
gigiyenaga 
rioya 
qiladi; 
stol atrofida 
ovqatlanish 
madaniyati
ga rioya 
etadi; 
vitaminlar va 
ularni 
taomdagi 
foydasini 
biladi; 
salomatlik 
haqida 
qayg‘urish
muhimligi
ni 
anglaydi; 
asosiy tana 
a’zolari va 
ularning 
funksiyalar
ini biladi; 
piyodalar 
uchun 
asosiy yo‘l 
qoidalarini 
biladi; 
suv ichish 
foydasini 
anglaydi 
va 
mustaqil 
suv ichish 
rejimini 
bajaradi; 
o‘zining tashqi 
ko‘rinishig
a etibor 
beradi; 
jismoniy 
mashqlarni 
mustaqil 
bajaradi; 
tabiat 
burchagida
gi 
o‘simliklar 
va 
jonzotlarni 
parvarishla
ydi; 
salomatlikka 
zararli 
bo‘lgan 
xulq 
shakllarini 
anglaydi 
(chekish, 
ichkilikboz
lik, olov 
bilan 
o‘ynash va 
hokazo) ; 
bog‘chada, 
ko‘chada, 
transportda 
yurish 
qoidalariga 
rioya 
qiladi; 
piyodalar va 
velosipedc
hilar uchun 


27 
mumkin 
emasligini 
tushuntiradi; 
qanday qilib 
gavdani 
to‘g‘ri tutish 
kerakligini 
tushuntirib 
bera oladi. 
xavfsiz xatti-
harakatnin
g asosiy 
qoidalarini 
biladi va 
ularga 
rioya 
qiladi; 
yordam zarur 
bo‘lganda 
kattalarga 
murojaat 
qilish 
kerakligini 
biladi; 
xavfli 
faoliyatlar 
nomini 
aytib 
beradi: 
xavfli 
joylarda 
o‘ynash
mashina 
qatnovi 
yo‘laklarid
a, qurilish 
yaqinida, 
notanish 
suv 
havzalarida
, ko‘l, oqar 
suvlarda 
cho‘milish 
velosipedd
a mashina 
qatnovi 
yo‘llarida. 
yo‘l 
qoidalarini 
biladi; 
yong‘in 
xavfsizligi 
-101; 
milliy 
gvardiya- 
102; tez 
yordam -
103; gaz 
xizmati -
104 telefon 
raqamlarini 
biladi; 
xavfli 
vaziyatlard
a qanday 
yo‘l 
tutishni 
biladi va 
tushuntirad

supermarketda, 
shaharda, 
qishloqda, 
dalada 
yo‘qolib 
qolsa, 
o‘zini 
qanday 
tutish 
kerakligini 
biladi. 

Yüklə 1,58 Mb.

Dostları ilə paylaş:
1   2   3   4   5   6   7   8   9   ...   99




Verilənlər bazası müəlliflik hüququ ilə müdafiə olunur ©muhaz.org 2022
rəhbərliyinə müraciət

    Ana səhifə