Yaim va YaMM, Ularni hisoblash usullari



Yüklə 1,63 Mb.
səhifə1/6
tarix19.10.2022
ölçüsü1,63 Mb.
#118408
  1   2   3   4   5   6
YaIM va YaMM, Ularni hisoblash usullari ( kurs ishi)

YaIM va YaMM, Ularni hisoblash usullari

82-21 Menejment

Turdiyeva Shaxnoza

Reja:


1. Milliy hisoblar tizimining ma’zmuni va ahamiyati
2. YaIM va YaMM ning iqtisodiy mohiyati
3. YaIM va YaMM ni hisoblash usullari
4. Rivojlangan mamlakatlarda YaIM va YaMM hisolash usullari va farqlari
5. Yangi O’zbekistonning 2022-2026 yillarga mo’ljallangan taraqqiyot strategiyasining asosiy yo’nalishli

1. Milliy hisoblar tizimining ma’zmuni va mohiyati


MHT – jahonning barcha mamlakatlarida qo`llanilayotgan makrodarajadagi bozor iqtisodiyotining holati va uning rivojlanishini o`rganishga foydalaniladigan zamonaviy axborotlar tizimi bo`lib hisoblanadi.
«Milliy hisoblar» tushunchasi bundan 50 yilga avval gollandiyalik iqtisodchi V.Kliff tomonidan tavsiya etilgan. V.Kliff «Milliy hisoblar» deyilganda buxgalteriya hisobi va balanslardan iborat jadvallar tizimini tushungan va ularda makrodarajadagi iqtisodiyotni tartibga soluvchi yozuvlar o`z aksini topgan

1993 yilda qabul qilingan MHTning yana bir muhim xususiyati shundan iboratki, unda xo`jalik yurituvchi sub`ektlar quyidagi 5ta institutsional sektorlar bo`yicha guruhlarga ajratilgan:
nomoliyaviy korporatsiyalar va kvazikorporatsiyalar;
moliyaviy korporatsiyalar va kvazikorporatsiyalar;
davlatni boshqarish;
uy xo`jaligi;
uy xo`jaliklari xizmatidagi notijorat tashkilotlar.
Milliy hisob tizimi- davlat tomonidan umumiqtisodiy faoliyatni tahlil qilish maqsadida yig’ilgan ma’lumotlar to’plamidir.
1951-yilda Parijda Yevropa iqtisodiy hamjamiyatiniig Milliy hisoblar tizimit. standarti loyihasi qabul qilindi. 1953-yil BMT ning statistika boʻlimi tomonidan amaliyotga tadbiq etish uchun Milliy hisoblar tizimit.ning andozasi qabul qilindi. 1968-yil BMTning statistika komissi-yasi 15 yillik tajriba asosida Milliy hisoblar tizimit.ning yangi xalqaro andozasini ishlab chiqdi va u 1993-yilning fevralga qadar qoʻllanildi. 1993-yil fevralda BMT statistika komissiyasining navbatdagi sessiyasida Milliy hisoblar tizimit.ning yangi xalqaro andozasi qabul qilindi, undagi yangiliklardan biri sifatida makro-iqtisodiy statistikaning koʻrsatkichlari qatoriga toʻlov balanslari, davlat byudjeti koʻrsatkichlari kiritildi. Yevropa Ittifoqi 1995-yilda BMTning "Milliy hisoblar tizimit.—93" andozasi asosida "Yevropa Milliy hisoblar tizimit,—95" ni qabul qildi.
Oʻzbekiston mustaqillikka erishgach, hisob va statistikani xalqaro andozalarga oʻtkazishta kirishdi va shu maqsadda 1994-yilda "Oʻzbekistonda xalqaro amaliyotda qabul qilingan hisob va statistika tizimiga oʻtish davlat Das-turi" ishlab chiqildi va u bosqichma-bosqich amalga oshirilmoqda. Bu ishga Oʻzbekiston Respublikasi Statistika davlat qoʻmitasi rahbarlik qiladi va 1991—2002-yillar boʻyicha i.ch, daromadlarning hosil boʻlishi, taqsimlanishi, ulardan foydalanish, shuningdek, kapital harajatlarning umumiy hisoblamalari tuzildi. Milliy hisoblar tizimit.ni "Yevropa M.H-T.— 95" metodologiyasi asosida Oʻzbekiston Respublikasi ning bozor munosabatlarini oʻtish davri xususiyatlarini hisobga olgan hodda joriy etish bilan bogʻliq ishlar amalga oshirilmoqda.

Yüklə 1,63 Mb.

Dostları ilə paylaş:
  1   2   3   4   5   6




Verilənlər bazası müəlliflik hüququ ilə müdafiə olunur ©muhaz.org 2022
rəhbərliyinə müraciət

    Ana səhifə