22 Ноябрь 2007 г. Romani yazmağim barəDƏ



Yüklə 0.74 Mb.
səhifə4/17
tarix14.01.2017
ölçüsü0.74 Mb.
1   2   3   4   5   6   7   8   9   ...   17
Deyilənə görə, prezidentin özü də, prezidentliyə, həmin bu cinli generalın qorxusundan razılıq vermişdi. Bədnam «Azadlıq» partiyasının hakimiyyətə gəldyi günün səhəri, təzəcə zəbt olunmuş prezident aparatındakı yığıncaqda, deyilənə görə, prezident, arıq, uzun qıçlarını bir-birinin üstə aşırıb oturduğu məqam, qəfildən gözü, cinli generalın, üzbəüzdəki küncdən, kor eynəyini xatırladan, qara eynəyin arxasından üzünə zillənən qorxunc baxışlarına sataşmış və o, həmin dəqiqə prezident olmağa razılıq vermişmiş…
Deyilənə görə, dünən, şəhərdən uzaq kazarmada baş verən faciənin hərbi əməliyyatı da hazırlanarkən, əsəbi general, prezident aparatının binasında keçirilən gizli yığıncaqda da, həmin o baxışlarını işə salmış və bu qəddar aktla heç cür razılaşmayan humanist prezidenti ram eləmişmiş…
Mühafizə dəstəsinin əsgərlərinin dediyinə görə, o gecə - gizli yığıncağın sonuna yaxın, prezident, ani olaraq, iqamətgahın cıqqavari artırmasında görünmüş, qəhərli səsiylə harasa şəhər tərəfə qışqıra-qışqıra:
- Ay camaat, eşidin məni!.. Mən belə demirdim!.. - deyibmişsə də, əsgərlər and içirdilər ki, artırmanın məhəccərindən asılıb az qala ağlaya-ağlaya özünü aşağı atmaq istəyən prezidenti, danışdığı yerdəcə, otaqdan eyvana atılan üç-dörd silahlı adamın sürütləyib içəri apardıqlarını öz gözləriylə görüblərmiş. Qaranlıq olduğundan, əsgərlər, silahlı adamların kimliyini dəqiqləşdirə bilməsələr də, bu adamların iqtidar nümayəndələrindən olduğunu da istisna etməyiblər. Əsgərlərin bu ehtimalına səsbəb isə, yığıncaq vaxtı, iqamətgahın arxa qapılarından bir-bir həyətə çıxaraq, orda kol-kosun dibində xısınlaşan, aradan bir, gizli-gizli künc bucağa qusan adamların, güc nazirliklərinin rəhbərlərinə oxşaması olub.
- Allah bilə, onların ürəyini, o axşam verdikləri ədalətsiz qərarın vahiməsi bulandırmışdı… - camaat deyirdi - …bu qərarla, olsun ki, özlərinə oxuduqları ölüm hökmünün havasını da, necəsə anlamışdılar…
Deyilənə görə, o gecə nazirlər, coşub özündən çıxan prezidenti uzun müddət sakitləşdirə bilməmişdilər... Prezident, əllərdən çıxıb düz divara dırmaşır, stolun altına girir, pərdələri, ip əvəzinə boğazına dolayıb: «Öldürün məni!.. Məni öldürün!..» - deyə-deyə, səsi gəldikcə çığırırmış…
Deyirlər, bu ürəkgöynədən mənzərəyə tab gətirməyən, əsəbləri zəif daxili işlər naziri o gecə, dözməyib müdafiə nazirini şillələmiş, müdafiə naziri kəllə atıb baş nazirin gözünün altını göyərtmiş, təhlükəsizlik naziri - keçmiş idman müəllimi, havalanmış nazirləri sakitləşdirmək məqsədiylə ortaya girməyə məcbur olmuş, bir-iki qapaz da o alandan sonra, o da püskürüb nərildəyə-nərildəyə döyüş meydanına atılmış və bircə yumruğuyla azğın nazirlərin ikisini də yerə sərmişmiş…
- O gecə iqamətgah az qala uçulurdu… - mühafizə xidmətinin əsgərləri danışırdı - …pəncərələrdən, qucaqlaşıb otaq boyu o yan-bu yana süpürləşən nazirlərin kölgələrindən başa düşürdük ki, içəridə əməlli-başlı əlbəyaxa döyüş gedir. Sonra kim idisə, bir də gördük, top kimi pəncərəyə dəydi, şüşəni başıyla yarıb, yuxarıdan kəlləsi üstə həyətə düşdü… Öaxıb gördük, cinli generalın özüdü…
Həmin axşam, gecədən xeyli keçmiş, deyilənə görə, nazirlər aşağı düşüb bir müddət də qaranlıq həyətdə söyüşüblərmiş… Sonra haçandan - haçana, səhərə az qalmış maşınlarına minib bir-birinin ardınca yola düzəliblərmiş. Bir qədər sonra isə, iqamətgahın işıqları sönəndən, ətrafa yuxulu sakitlik çökəndən sonra, iqamətgahdan ev geyimində – ayaqlarında yumşaq idman ayaqqabıları, oğrun-oğrun çıxıb, pay-piyada şəhərin yuxarı başına - dağətəyi parkda salınmış Şəhidlər xiyabanına yollanan prezident görünübmüş…
- «Min bir gecə» - nin qorxulu nağıllarındakı kimi… - mühafizə dəstəsinin əsgərləri danışırdı - …ətrafa sakitlik çökəndən sonra bir də gördük, iqamətgahın birinci mərtəbəsindəki mətbəxin pəncərəsindən çölə uzanan uzun, arıq ayaq göründü… ayağın ardınca kimsə sivişib çölə tullandı… Əvvəl biz atəş açmaq istədik, sonra baxıb gördük ki, prezidentin özüdü… idman formasının üstündən geydiyi yüngül gödəkçədə pəncərədən düşüb özünü ağaclığa saldı... Dedik, olsun ki, onun da ürəyi bulanır. Amma bir də gördük, o, ağaclığın o biri başından, şəhərə aparan maşın yolunun ağzına çıxdı. Onda biz bu barədə təcili rəisə xəbər verdik və həmin dəqiqə də əmr aldıq ki, hay-küy salmadan, prezidenti hürkütmədən, gizlicə onun ardınca gedək. Biz də getdik... Prezident iqamətcahın hündür hasarını bircə göz qırmına aşıb küçəyə çıxdı… oğrun-oğrun o yan-bu yanına baxa-baxa, divarlara qısıla-qısıla harasa üzüyuxarı gedirdi... Bir qədərdən sonra onun şəhidlər xiyabanına döndüyünü görüb biz də xiyabana sarı burulduq… bir qədər gözləyib özümüzü xiyabanın böyür tərəfindən içəri saldıq. Qaranlıq idi deyə, bir müddət onu orda - sıx ağaclıqların arasında ha axtardıqsa da, tapa bilmədik. Onda ayaq saxlayıb sakitliyə qulaq asdıq ki, bəlkə hənirtisini eşidək. Bir qədər keçmişdi ki, hardasa lap yaxınlıqdan inilti səsi gəlməyə başladı… kolların arasında gizlənə-gizlənə səs gələn tərəfə getdik və onu tapdıq… O mənzərə indiyə qədər heç birimizin yadından çıxmır… Siz bir təsəvvür edin ki, o boyda ölkənin prezidenti, üstü yalançı, dəmir güllərlə bəzədilmiş qəbirlərin arasında üzüqoyulu yerə uzanmışdı… üzünü torpağa sürtüə-sürtə, balaca uşaq kimi ağlayır… Bunu görəndə biz elə günə düşdük ki, dizi üstə düşüb, onunla bir hönkürüb ağlamaqdan özümüzü zorla saxladıq. O bizi görəndə, yerə dirsəklənib ağzına dolan torpağı əlinin arxasıyla silə-silə:
- Öldürün məni... Mən ölməliydim… Mən – əclaf… - deyə-deyə hönkürüb ağlamağa başladı…
Ümumiyytlə, şəhər adamlarının dediyinə görə, prezident Şəhidlər xiyabanına tez-tez, əsasən də gecələr - bütün şəhər dərin yuxuya qərq olandan sonra, küçələrdən əl-ayaq çəkiləndən sonra gedirmiş. Bəzən belə gecələrlə onu, şəhərin küçələrində də - pencəyi çiynində, səkilərlə, bəzən maşın yollarıyla tək-tənha gəzən, gəzə - gəzə hansısa xalq mahnısını oxuyan yerdə görənlər də olmuşdu. Bir dəfə isə, deyilənə görə, mühafizə dəstəsinin əsgərləri onu, şəhər bazarlarının birinin çirkli qarovul kökündə, qoca, sərxoş qarovulçu ilə oturub çaxır içən yerdə tapmışlarmış… Deyirdilər, onu qarovul köşkündə tapanda, o, yenə azadlıq haqqında danışırmış… Əynində sırıqlı kürk, başında kirli beret, yarım kilometrdən soğan iyi verən kefli qarovulçu da, deyirlər, ona qulaq asa-asa ağlayırmış…
Bir qisim adam, prezidentin bu gecə sərgərdanlığını, onun kiməsə aşiq olmasıyla əlaqələndirirdisə də, onu yaxından tanıyanlar – bütün vücuduyla qeyri-maddi dünyaya aid olan bu qəribə adamın aşiq olub sevdiyinin, snvə-sevə başını itirdiyinin və heç cür qovuşa bilmədiyi «gözəlin» azadlıq olduğunu deyir və bunu müxtəlif qəliz vasitələrlə sübuta yetirməyə çalışırdılar.
- Axı bu azadlıq nə olan şeydi ki, o boyda adamı o günə salmışdı, dəli-divanəyə çevirib məcnuna döndərmişdi?!.. - camaat təəccüblənirdi.
Həmin o gecə - şəhərdən uzaq kazarmada baş verən faciənin hərbi planı təsdiqlənən həmin o taleyüklü, məşum gecə nazirlər, prezidentə verdikləri sözün üstündə durdular və deyilənə görə, səhəri gün prezident iqamətgahının həyəti, əlləri kamera-mikrofonlu çəkiliş qruplarıyla, nəhəng efir ötürücüləri avadanlıqlarıyla dolmuşdu. Projektorlar, mikrofonlar prezidentin otağında qurulmuş, kameralar işə düşmüşdü… Deyirdilər, o gün prezident hündür, çəkisiz bədəniylə otağına daxil olub, törədilmək üzrə olan qanlı cinayət barədə bütün ölkəyə bəyənat verməkdən ötrü yuxarı başa – öz kreslosuna keçəndə, hamının ona ürəyi ağrımışdı…
- Prezidentin üzü eləydi…- operatorlar danışırdı… - …elə bil bura, uzun müddət yatdığı işgəncələr kamerasından çıxıb gəlirdi…
Deyirlər, prezident bir müddət projektorların gur işığından qamaşan üz-gözünü yığıb don vuran kimi, susub qalmış, bir qədərdən sonra, özünü ələ almaqdan ötrü, bir-iki dəfə dərindən nəfəs dərmiş, sonra günah və əzab dolu titrək səsiylə çıxışına başlamışmış…
- Əziz xalqım!.. - deyibmişsə də, boğazının qəhərdən tutulduğunu, çəkiliş aparanların hamısı hiss edibmiş… - İndi deyəcəyim sözlər qoy qəlbinizi ağrıtmasın. Mən… - deyirlər prezident bu yerdə sözünün dalını gətirə bilməmiş, bir müddət susub doluxsunmuş, sonra özünü toplayıb sözünü davam etdirmişmiş - …ömrümün böyük və əsaslı hissəsini millətimin azadlığı, ölkəmin müstəqillliyi uğrunda gizli və aşkar mübarizələrə həsr etmişəm… və elə bilirəm, yanılmamışam. Bu məsləkim uğrunda mən həbsxanada da yatmışam, bilirsiz… və bununla yalnız qürur duyuram. İstəyirəm bunu da biləsiz ki, o vaxtlar mən, Dövlət Təhlükəsizlik Komitəsinə ilk dindirmələrə çağrılanda, tutulmaya da bilərdim. Çıxış yolu hamınıza məlumdu: tutduğum yoldan əl çəkəcəyimi, tövbə edəcəyimi rəsmi izahatla bildirərək, canımı, həbsxana əzablarından qurtara da bilərdim. Lakin mən buna getmədim. Ona görə getmədim ki, istəyirdim xalqımın – Adam öldürmək, oğurluq, fırıldaq və zor üstə tutulub dustaqxanalarda yatmaqdan çəkinməyən oğulları, siyasi məhbusluqdan qorxmasın! Xalq, nəhayət başa düşsün ki, bu dünyada siyasi mübarizə adında da «cinayət» var və bu cinayətin o birilərindən fərqi budur ki, onu törədib məhbəslərdə çürüyənlər, özlərini müqəddəs amal uğrunda - xalqın azadlığı və müstəqilliyi yolunda qurban verirlər və milyonlarla xalq kütlələrinin işıqlı gələcəyi məhz bu şəhidliklə təmin olunur!
İstəyirəm, bunu da biləsiz ki, mən özümü, keçib gəldiyim həmin o həyatımla, çəkdiyim min bir işgəncə və əzablarımla xoşbəxt insan hesab edirəm. Bu gün biz artıq müstəqillik yoluna qədəm qoymuşuq, öz taleyimizi özümüz həll etməyə qadirik. Lakin, bu qadirlik, hələ müstəqillik səadəti deyil. Əziz xalqım, istəyirəm, məni düzgün başa düşəsiniz və əgər günahkaramsa, cəzamı durmadan, bu dəqiqə verəsiniz. Mən… - deyirlər, bu yerdə prezident, danışmağa çətinlik çəkdiyindən, ya nədənsə, yenə susubmuş, sonra çuxura düşən gözlərini döşəməyə endirib, günahkar səslə - xalqımı, azadlığa çıxaracaq yolları arayıb axtararkən, müstəqillik əldə etmiş vətənimin taleyinin etibar ediləcəyi rəhbər haqqında fikirləşməmişəm… - deyilənə görə, bu yerdə prezident susub başını aşağı salmışdı, elə bil deyəcəyi sözə görə utanıbmış - Mənə inanın… Mən… O prezident mən deyiləm…
Deyirlər bu yerdə çəkiliş meydanına səssiz çaxnaşma düşmüşdüsə də, prezident buna məhəl qoymadan sözünə davam eləmişdi…
- Məni bağışlayın… bağışlayın ki, o qanlı yanvar gecəsi, nə ondan sonra, müharibə bölgələrində ölmədim… Bağışlayın ki, xəyalımda qurduğum dövləti gerçəkdə qura bilmədim. Buna qadir olmadım. Bağışlayın ki…
…Prezidentin bu qısa və kövrək müraciəti, deyirlər, hamını - çəkiliş qrupunu da, onların arxasında, əlləri qoynunda dayannan iqtidar nümayəndələrini də kövrəltmişmiş. Prezidentin bu çıxışından sonra otağa çökən uzun-uzadı hüznlü sakitliyə, deyilənə görə, nazirlər də riayət etmiş, incə qəlbli müdafiə naziri üzünü divara çevirib səssiz-səssiz ağlamışmışsa da, deyirdilər, ölkə həyatı üçün vacib siyasi əhəmiyyət daşıyan bu bəyənat nə o gün, nə də sonra efirə buraxılmamışdı… Deyilənə görə, prezident çıxışını başa vurub, sarsılmış vücuduyla, adam bədənindən çox, ruh ilğımını andıran çəkisiz bədəniylə adamların arasından keçərək yuxarı qalxandan sonra, çəkiliş yerində hardansa peyda olan təhlükəsizlik nazirliyinin əməkdaşları bütün lentləri operatorlardan almış, özlərini isə, hərbi qaydada iqamətgahdan kənarlaşdırmışdılar. Təhlükəsizlik əməkdaşlarının bu azğınlığından hiddətlənmiş telejurnalistlər iş yerlərinə qayıdıb şirkət rəhbərlərinə şikayət etmişdilərsə də, sədrdən – «Azadlıq» partiyası hakimiyyətə gələnəcən, ölkənin dağ rayonlarında aşıq kimi məşhurlaşmış sənətpərvər adamdan aydın bir cavab ala bilməmişmişlər… Deyirlər, Dövlət Televiziyası və Radiosu Komitəsinin sədri təyin edilənəcən, onu tez-tez kənd toylarında, sazı sinəsinə basıb vətənə və partiyaya qoşduğu şeirlərindən oxuya-oxuya, oynayan görürmüşlər. Bir vaxtlar Oktyabr inqilabının qələbəsinə qoşduğu, məşhur «Oktyabr» mahnısını oxuyarkən, deyirlər, aşıq sazı sinəsinə basıb gözünü yumub:
-Oktu… Oktu… - deyə-deyə əvvəl bir müddət hamını gözlədir, camaat çəpik çalıb qışqırışandan sonra, sözünün dalını gətirə - gətirə:
- …yabr qadan allam, yabr qadan allam!.. Uh-hey!.. - deyib, yayın cırhacırında da qara, meşin uzunboğazlarından çıxmayan ayaqlarını, dümbək ağaclarının becidliyiylə tərpədə-tərpədə oynayır, bu «uh-hey» siz də heç cür keçinə bilmirmiş…
Deyirdilər, sədr, parlamentin iclaslarına, dövlət müşavirələrinə və konfranslara da həmin bu uzunboğazlarında, çiyninə aşırdığı sazıyla gəlirmiş. Elə ki, iclaslarda söz vətəndən, ya millətdən düşürdü, şirkətin sədrini heç kim saxlaya bilmirmiş. Sədr, sazı sinəsinə basıb, vətənə qoşduğu «güllü-bülbüllü» şerlərindən deməyə başlayırmış. Belə məqamlar, deyirdilər, bir adam sazı onun əlindən ala bilməzdi. Sədr:
- Bu, mənim silahımdı!.. - deyib, əzmlə kürsüyə qalxır, sazı sinəsinə basıb, gözünü yumurdu… İclasa dığ-dığ düşür, bəzilər yerə tüpürüb, zalın qapısını çırpıb çıxır, o birilər üç-üç, beş-beş bufetə axışır, qalanları da qəzet oxuyur, yaxud, sədrin poetik çıxışı bitənəcən, başlarını söykənəcəyə atıb mürgüləyirdilər…
Deyirdilər, sədrin bu yanıqlı mahnılarına, bircə prezidentin özü, məmnuniyyətlə qulaq asırdı. Deyilənə görə, aşıq-sədr coşanda, o, prezidiumun arxa kreslolarında tək-tənha oturub siqaretini tüstülədə-tüstülədə, gözləri yol çəkə-çəkə fikrə dalır, bəzən başını qollarının üstə qoyub, elə bil yuxulamağa çalışırdı…

…Devrilməkdə olan əldəqayırma iqtidar barədə söz-söhbət saatbasaat artır, yeni-yeni xəbərlər, ağlasığmaz şaiyələr, mayası qıcqıran xəmir kimi aşıb-daşır, bir ucdan elə hey «xoruz səsi eşitməyən» yeni xəbərlər dalğası axıb gəlir, xəbərlər artdıqca, son aylar ölkədə baş verənlərdən, onsuz da başlarını itirmiş camaatın çaşqınlığı bir az da artırırdı… Axşamlarsa, hava qaraldıqca, bu çaşqınlıq, izaholunmaz, kütləvi xofla əvəz olunmağa başlayır, qapısız, bacasız ölkəni bürüməkdə olan acı yiyəsizlik qoxusu, vahiməli, tutqun duman kimi ölkə əhalisinin canına yeriyirdi…


Şəhərdən uzaq kazarmada baş verən faciənin gecəsi isə, küçələrdən əl-ayaq çəkiləndən sonra ölkəyə daha qorxunc bir sakitlik - ölüm sükutunu andıran ağır matəm sükutu çökdü… İnsanlar evlərinə çəkilib, hərə öz qaranlıq otağında, tənha yatağında, gün ərzində şəhəri, dəmə qoyulan xörək kimi xırda-xırda qaynadan söhbətləri - hakimiyyətə öz çiyinlərində gətirib gəldikləri, yaxın günlərədək ümid bağlayıb göz dikdikləri adamların, son aylar ərzində törətdikləri bir-birindən qəribə əməllərini yadlarına salıdıqca, daha pis qorxuya düşməyə başladılar. Bu əcayib insanların, hakimiyyətə gəldikləri cəmi bir ilin ərzində ölkə boyu törətdikləri bu qədər haqq-hesabı saf-çürük eləmək, nəyin doğru, nəyin əyri olduğunu ayırd eləyib ümumi mənzərəni aydınlaşdırmaq, başları, gün ərzində şəhərin dörd bir yanından axıb gələn söz-söhbətlərdən şişmiş ölkə əhalisi üçün bir o qədər də asan deyildi. Hər şey olduqca qəliz və anlaşılmaz idi… Aydın olan bir o idi ki, ölkənin, qəfildən dərin quyuya düşən təki, düşdüyü bu ağır böhran vəziyyəti, indii belə məlum olurdu ki, coşqun vətən yanğısıyla küçələrə, meydanlara tökülüşüb, orda yayın istisində, qışın soyuğunda yumruqlarını havaya döyə-döyə tələb etdikləri və qazandıqları həmin bu «azadlığın» nəticəsiydi…
Bu və bu sayaq qaranlıq qənaətlərlə əli hər yandan üzülmüş insanları, ertəsi günün sübh çağı növbəti möhtəşəm xəbər dalğası çalxaladı…
Bütün deyilənlərə, uzaqdan-yaxından alınan irili - xırdalı məlumatlara görə, ortaya belə bir ehtimal çıxırdı ki, ölkəni, düşdüyü bu çaxalmaz vəziyyətdən çıxarmağın yeganə və ən qısa yolu - bir vaxtlar ölkəyə uzun müddət başçılıq edən və həmin illər ölkəni hər sahədı, sözün əsil mənasında çiçəkləndirən, qəzəbli, qüdrətli Millət Atasının ölkəyə gətirilməsidi. Bu qəfil ehtimal, ölkədə baş verən son hadisələrdən sonra hər şeydən xoflanmağa başlamış ölkə əhalisini sevindirmək əvəzinə, bir az da qorxutdu… və şəhərin bozarmış sakitliyinə qəribə, içi təhlükə və nigaranlıq dolu bir vahimə sükutu da qatıldı…
Qorxunun əsas və başlıca səbəbi - Atanın, idarəçiliyi dövründən yaddaşlara həkk olunmuş təhlükə və qəzəb saçan boz gözləri idi… Camaat danışırdı ki, burdan - ölkədən gedəndən sonra uzun illər, paytaxtdan bir neçə yüz kilometr uzaqda, anadan olduğu kəndində təvazökar kəndli həyatını yaşayan və uzaqdan - uzağa ölkədə baş verən hadisələri yetərincə izləyən bu ahıl yaşlı, təcrübəli dövlət məmuru, neçə illərdən bəri, faciələr burulğanına düşmüş «qədirbilən xalqının» çağırışını gözləyə-gözləyə, onu qoyub, dünənin uşaq-muşağını «vurreylə» hakimiyyətə gətirməklərini onlara heç cür bağışlamayacaqdı…
- Ata belə şeyləri bağışlamır… - hamı hüznlə deyirdi…
Bəziləri də deyirdilər ki, xalqın burda nə təqsiri var axı?!.. Millət Atası bunu da yəqin ki, gözəl bilir ki, tarix boyu bütün dövrlərdə və məmləkətlərdə, ölkənin və millətin taleyini həll edən taleyüklü məsələlərin həlli məqamında xalq həmişə seyrçi rolunu oynayıb…
Deyirdilər, Millət Atasının, ölkədə gedən bütün gizli və aşkar hadisələrdən, xüsusən son ilin «möcüzələrindən», bütün incəliklərinəcən xəbəri vardı.
- Bu, onun peşə təcrübəsindən irəli gələn, adi bir şeydi. O, həmişə, hər şeydən xəbərdar olmağa, hələ lap gənc yaşlarından – Dövlət Təhlükəsizlik Komitəsində işlədiyi vaxtlardan alışıb… - onunla bir vaxtlar həmin sistemdə işləmiş təqaüdçü hərbçilər deyirdi…
Deyilənə görə, bütün bu «tamaşalara» Miilət Atası, günəşli paytaxtdan çox-çox uzaqlarda - başı qarlı dağların ətəyində yerləşən balaca, yaşıl kəndindəki təmirsiz evində - yırğalanan kreslosunda oturub, axşam çağları dağ ətəyindən yığıb topladığı kəkotu çayından içə-içə, asta-asta yırğalana-yırğalana, Nüh əyyamından qalmış ağ-qara ekranlı televizorunda da baxıbmış… Odu ki, deyirdilər, o, nəinki ölkədə gedən hadisələrin gedişatından, hər bir adamın qarnının içindəkilərdən, qəlbinin «dəruni guşələrində» tutduğu mövqeyindən belə, xəbərdardı. Onunla son vaxtlar görüşənlər danışırdılar ki, onun əfsanəvi duyum qabiliyyəti, analitik düşüncəsi, boz gözlərinin sehri, o illərdəki vəziyyətində qalmış, hələ üstəlik, yaşlandığından, ya nədənsə, bir az da artmışdı… Yaşadığı kəndə gedib onunla görüşməyə, üzbəüz oturmağa müvəffəq olanlar, deyilənə görə görüş vaxtı, yenə əvvəlki qaydada, uzaq illərdə olduğu kimi, harda olduqlarını, kimliyini unudub, bütün vücudlarıyla onun baxışlarına tabe olmuşmuşlar…
-…Ən qorxulusu da elə budu… - camaat deyirdi - Onun ölkəyə qayıdışı bizlərə elə-belə, havayı başa gəlməyəcəkdi…
Odu ki, uşaqdan böyüyə hamı bir nəfər kimi, son dövrlər elədiyi bütün hərəkətləri, atdıqları addımları, dedikləri sözləri bircə-bircə yadlarına salır, götür-qoy edib öz-özlərindən xoflanır, bundan bir az da qorxuya düşüb daha pis həyəcanlanırdılar…
Bəziləri isə, Millət Atasının, olsun ki, hardansa, hansı deşikdənsə gizlicə onlara qulaq asdığından ehtiyatlanıb, dil boğaza qoymadan, onun, bir vaxtlar ölkədə gördüyü böyük quruculuq işlərindən – tikdirdiyi nəhəng zavodlardan, konservə teatr binalırndan, saldırdığı körpülərdən danışır, vətəni üçün gördüyü bu əvəzsiz işləri, gah «Azadlıq» partiyasının ütük komandasının biabırçı əməlləri ilə, gah da onlardan əvvəlki acgöz prezidentlərin vecsiz üsul-idarəsiylə müqayisə edir və bundan, bir qədər də olsa, rahatlıq tapırdılar…
-…Biz, dərisi soyulan millət olduğumuzu kitablarda -xumuşduq, amma daha bunu öz gözlərimizlə gördük. - camaat deyirdi - Qoy gəlib bizim dərimizi soysun, «azadlıq» deyən dilimizi kəssin. Ən gözəl günlərimizi, sən demə, o kişinin vaxtında yaşamışıq, amma bunu bilməmişik, qanmamışıq!.. Hər şey bir yana, evimizdə rahat yatıb-durmağımızın, böyük insan səadəti olduğunu anlamamışıq. O qurbanolduğum burda olanda, balam, bilirdik ki, dövlət var, evimizin, canımızın keşiyini çəkən qanunlar var. Bu nə od-alov idi, özümüzü saldıq?!.. Gəlsin, yiyə dursun yiyəsiz millətinə... Allahdan buyurulan sahibliyini eləsin…
- …Bunu daha uşaqdan-böyüyə hamı başa düşdü ki, bu əlindən bir iş gəlməyən, başsız, köməksiz millətin bircə yiyəsi varsa da, bu, odu. Bu böyük Yer kürəsinin bircə Allahı olduğu kimi, bu məmləkətin də bir Allahı Odu. O kişi zülümkardısa da, əmməlləri göz qabağındadı. Evlər, imarətlər ucaltdı, yaşıllıqlar saldırdı, şəhərlərə su çəkdirdi, körpülər tikdirdi, yolları abadlaşdırdı… Bu başıbatmışlar neylədi?.. Onun tikdiklərini söküb, trolleybusların alüminium xəttlərinəcən, qonşu ölkələrin yol alverçilərinə satdılar…
-…İlk dəfə, ana dilimizi o, dövlət dili elan elədi… - ziyalılar xatırlayırdı.
-…Ona qədərki prezidentləri də, ondan sonrakıları da, Allaha şükür, gördük… - camaat Millət Atasından sonra hakimiyyətə gələnləri xatırlayırdı - Ağ gül, qırmızı gül, bir də sarı gül…
-…Millət Atasından sonra gələn balığa oxşayırdı... Sarı, donba gözləriylə daş-divarı yalaya-yalaya, ağzını balıq ağzı kimi aramla açıb-bağlaya-bağlaya, elə bil söz yox, bomboş hava qabarcıqları buraxırdı… Onun rəhbərliyi dövründə, ölkə həyatı - sürətlə getdiyi yerdə, qəfildən yolun yarısında mühərriki sönüb, asta-asta üzüaşağı sürüşən köhnə maşina bənzəməyə başlamışdı… getdikcə də, hər şeyin elə bil gücü azalırdı, heyi tükənirdi… O dövrlər ölkənin özü də, durğun gölə, camaat da, ağızlarından qabarcıq buraxan balıqlara oxşayırdı…
-…O birisininsə nazlı işvələrindən adamın əti tökülürdü... Çənəsinin yumru çuxurundan, bir də fəxr elədiyi, ləhcəsiz rus nitqindən savayı, ondan da bir şey görmədik. Deyirlər, guya balet məktəbində də oxumuşdu, yerişi də, olsun ki, ona görə balerun hərəkətlərini xatırladırdı…
-…Bu birisi isə ağ dəli idi… Kişi, iraq olsun, elə bil ipləməydi… Gecə-gündüz, dalınca qaçırlar kimi, tələsə-tələsə, göz vurub az qala dombalaq aşa-aşa, qaça-qaça, yarırus, yarıazərbaycan sözlərinin axırlarını yeyə-yeyə havaya tullayır, dediklərindən, deyəsən, özü də baş açmırdı…
-…Axırıncısı da ki, millət aşiqi, axır-axıra lap qan elədi… «millət» deyə-deyə milləti qara günə qoydu...
Deyirdilər, Millət Atasını paytaxta gətirmək üçün, dünəndən bəri dörd nümayəndə heyəti paytaxtdan uzaq şəhərə yollanmışdı. Elçilərin bir hissəsi təyyarə ilə, o biri hissəsi maşınla getmişdilər. Adlı-sanlı sənət adamlarından, qocaman akademik və hərbçilərdən ibarət nümayəndə heyətləri, deyilənə görə, heç cür onu, paytaxta qaytarmaq üçün yola gətirə bilməmişdilər.
-…Bu o demək idi ki… - camaat deyirdi - kişi xalqından üz döndərib…
Tele – kanallar, səhərin gözü açılandan, ölkədə yaranan ağır böhran vəziyyətinin aradan qaldırılması məqsədiylə, Millət Atasının paytaxta təcili çağırışına dair müxtəlif idarə kollektivlərinin, əmək veteranlarınının bəyənatlarını və müraciətlərini yayımlayır, görkəmli ictimayi xadimlərin həyəcanlı teleqramların mətnlərini verirdi…
Bəziləri deyirdilər ki, Millət Atası qəsdən paytaxta gəlişini gecikdirir ki, istəyir, əvvəl, mitinqlərdə «birlik!» deyib çığıra-çığıra döşünə döyən xalq özü özünə, yəni həmin o birlik qabilyyətnə, elədikləri əməllərinə yaxşı-yaxşı qiymət versin, toxuduğu bu eybəcər düyünü aça bilirsə, özü açsın. Bəziləri də deyirdi ki, ölkədən gedəndən sonra, uzaq kənddə iztirablı, tənha həyat sürdüyü dövrlər, doğma xalqından, bir vaxtlar əl uzadıb kömək etdiyi yaxın-uzaq adamlarından gördüyü münasibət Millət Atasını, bu xalqdan ümumiyyətlə, birdəfəlik iyrəndirib... və onu gözləməyin mənası yoxdu…
O birilərsə deyirdi ki, bu balaca, qarmaqarışıq məmləkətə gəlib hər şeyi bir də yenidən qurmaq, yaşı ötmüş, səhhəti zəifləmiş Millət Atasının nəyinə gərəkdi axı?!..
Atanın ölkəyə fövqəladə gəlişi ilə bağlı söz-söhbət getdikcə çoxalır, televiziyanın xəbərlər bülleteni, axşama yaxın, müharibə bölgələrində ağırlaşan vəziyyətdən, son kiloqramları işlənib qurtarmaq üzrə olan taxıl ehtiyatından, yanacağın çatışmamazlığı üzündən, yolların kənarlarına, nəhəng dalğaların sahilə atdığı ölü balıqlar kimi yığılan maşınların hərəkətsizliyindən, hərəkəti həmin səbəbdən dayandırılan dəmiryolu nəqliyyatının çətinliklərindən, hər yarım saatdan bir xəbərlər yayır, siyasi icmalçılar, hüquqşünaslar ölkədə yaranan ağır siyasi-iqtisadi-sosial vəziyyətin çıxılmazlıqlarından, keçmiş iqtidarın törətdiyi əməllərin ağır nəticələrindən danışır, şəhəri çüğlayan narahat gərginliyi bir az da artırırdılar…
-…Son illər ərzində işğal olunmuş torpaqlardan ayağıyalın, başıaçıq qaçıb gələn həmyelilərimiz, neçə vaxtdan bəri yaşadıqları natəmiz, antigigiyenik şəraitdən qazandıqları yoluxucu xəstəlikləri ölkə əhalisi arasında yaydılar… epidemiyalarla mübarizə aparmağa, qonşu dövlətlərdən, yaxud xarici ölkələrdən dərman ləvazimatları gətizdirməyə, nə xəstəxanaların, nə də Səhiyyə nazirliyinin imkanı yoxdur. Belə gedərsə, yaxın aylar ərzində ölkə əhalisinin sağlamlıq durumu ciddi təhlükəyə məruz qalacaq…


Dostları ilə paylaş:
1   2   3   4   5   6   7   8   9   ...   17


Verilənlər bazası müəlliflik hüququ ilə müdafiə olunur ©muhaz.org 2017
rəhbərliyinə müraciət

    Ana səhifə