TüRKÇE Özne (İşi yapan, üstlenen)

Sizin üçün oyun:

Google Play'də əldə edin


Yüklə 1.32 Mb.
səhifə7/15
tarix22.01.2019
ölçüsü1.32 Mb.
1   2   3   4   5   6   7   8   9   10   ...   15

o

Q

u>

o o

18. Tam dolu bir kovadan 5 tas su alındığında kova-nın — 'i boşalmaktadır. Bu kovaya yarısı doluy-

ken 5 tas su konulduğunda kovanın yüzde kaçı boşkahr?(2001KPSS)

A) 25 B) 30 C) 35 D) 40 E) 45





x litre

x - 5 Tas = | x — | => 5

- = 5 tas 5

- + 5Tas = ?, 2

= 5 Tas


Q0x

=90.000.000 TL olur.

100

(Cevap A)

= 1 Tas


25

(1 Tas havuzun 25'te birini dolduruyormuş.)




17. Gürsel Servefin bugünkü yaşında iken, Servet 8 yaşında idi. Gürsel bugün 22 yaşında olduğuna göre, Servet bugün kaç yaşındadır? (2001 KMS)

A) 12 B) 13 C) 14 D) 15 E) 16

+#■— = — => % 701 dolu 2 26 10

(5) (2)

Bizden boş kısmı istediğinden %30'u boş kalacaktır.

(Cevap B)

-MATEMATIK-

43


19. Hiç durmaksızın yol alan bir araç A'dan B'ye saatte Vi km hızla gitmiş, B'den A'ya saatte V2

km hızia dönmüş ve bu gidiş dönüşü 10— saat-

0

y 15 te tamamlamıştır. — =— olduğuna göre, bu



V p II

araç B'den A'ya kaç saatte dönmüştür? (2001 KPSS)

A) 5 B) 6 C) 7 D) Ş E) Ş

20. Pazartesi 1. gün olarak alındığında 500. gün hangi gün olur? (2001 KPSS)

A) Pazartesi B) Salı

C) Çarşamba D) Perşembe

E) Cuma


Pazartesi 1. gün ise 500. gün

1 hafta 7 gün olduğuna göre, (mod7) olacaktır.




V2


499

|7

49

|7İ

9




7





olur.


(Cevap C)

= V-t

1'1 \ gidiş geliş yol değişmez

V2.t2


Xgidiş - Xgeliş Vi.ti=V2.t2

ti +12 = 10- = — saat — = — ise
5 5 V2 11







vPSS DER

V 15V2

alalım.




1 11










li.i






-> 71 hafta yani 497 gün sonra yins pazartesi olur. O zaman 498. gün

499. gün


Salı

Pazartesi


15V9

.t,=V,J

52



15V2.t1_52.V2

Vo .1-1



11 5

15V9t

2t,

11 1 5

(11)


22

52V.

11

- => ti =— saat (gidiyor)
5 5

21. Bir öğrenci cebindeki parayla 23 tane kalem alırsa cebinde 5 500 000 TL, 26 tane kalem alırsa 1 000 000 TL kalmaktadır. Bu öğrencinin cebin-deki para kaç TL'dir? (2001 KPSS)

A) 36 000 000 b) 38 000 000

C) 40 000 000 d) 42 000 000

E) 44 000 000




D- j ı- ■• * j— a * 52 22 30 n
Bızden gelışı ıstedığınden t2 = = — = 6

saatte gelir.

(Cevap B)

23 Kalem + 5 500 00 = 26 kalem + 1 000 000



4 500 000 _ 3 kalem 3 ~ İ3

1 kalem = 1 500 000 lira ise

Cepteki para

23 . (1 500 000) + 5 500 000 = 40 000 000 lira.

(Cevap C)

44-

-GENEL YETENEK GENEL KÜLTÜR DERGİSİ-


22. Mehmet bir işi yalnız başına, Hasan'dan 4 saat daha fazla sürede bitiriyor. İkisi birlikte çalıştıkla-rında aynı işi 2 saat 40 dakikada bitirdiklerine gö-re, Hasan yalnız başına bu işi kaç saatte bitirir? (2001 KPSS)

A) 3 B) 4 C) 5 D) 6 E) 7



24. Hangi sayının — 'si üç basamaklı en küçük doğal sayının - 'ine eşittir? (2002 KPSS)

A) 65 B) 60 C) 45 D) 40 E) 35




Mehmet x +4

Hasan x sürede bitirsin.

Hangi sayı = x olsun.

— — 100 — ^ basamaklı en küçük doğal sayı 2~ '5




2 8

ikisi birlikte: 2 saat 40 dakika = 2- = - saatte bitiri-

3 3

yorlar.


1 1

x x + 4 8



x+4+x 3

~

x2+4x 8

*=20 2

x = 40


(Cevap D)

16x + 32 = 3x2 + 12x => 3x2 - 4x - 32 = 0
3x 8

x -4


(3x + 8) (x - 4) = 0 => x = — veya x = 4 dür.

x = — olamayacağından x = 4 dür.

(Cevap B)

z: o


w

ÜJ

§ 25. Üç sayının toplamı 425'tir. İkinci sayı birinci îi sayıdan 25 eksik, üçüncü sayıdan ise 50 fazladır. S Bu sayıların en küçüğü kaçtır? (2002 KPSS)



A) 175 B) 155 C) 150 D) 120 E) 100


23. Bir manav kilosu x liradan y kilo muz alıyor. Muzun 5 kilosu çürük çıktığına göre, 1 kilo muz kaç liraya mâl olmuştur? ((2001 KMS) KPSS)

xy

A)

B)

C)

xy

x-5



x + 5

y-5

E)

D)

xy

y + 5


xy

y-5

x liradan y kilo muz alınırsa x . y lira verir. 5 kilo çü-


olur.

x-y (y-5)

rükçıkarsa Maliyet =

Bu üç sayı x, y, z olsun.

x - 25 = y = z + 50 ve x + y + z = 425 ise

x = y + 25 y + 25 + y + y - 50 = 425

z = y - 50 3y - 25 = 425

3y = 450


x = 150 +25 = 175 y = 150

z = 150 -50 = 100

En küçük 100 dür.

(Cevap E)



(Cevap D)

-MATEMATIK-

45






ÇIKMIŞ SORULAR ve ÇÖZÜMLERİ

3. Markaları farklı iki çamaşır makinesinin satış

3 fiyatları oranı — 'tir. Satış fiyatı üzerinden, ucuz

0

olana % 50, pahalı olana % 30 zam yapıldığında bu oran kaç olur? (2002 KPSS)


A)
Ahmet; Yelda'dan 5 yaş küçük, Mehmet'ten ise 21 yaş büyüktür. Yelda bugün 42 yaşında oldu-ğuna göre, 2 yıl sonra Ahmet ile Mehmet'in yaş-ları toplamı kaç olacaktır? (2002 KPSS)

A) 60 B) 57 C) 53 D) 37 E) 21



2 yıl sonra

Ahmet = Yelda - 5 Ahmet = Mehmet + 21 Yelda 42 ise Ahmet = 37 + 2 = 39 Mehmet = 16 + 2= 18

(Cevap B)

57


B)

— D)

11


12

13

1. E) 12
10 9

Ucuzolan 300 x L olsun Pahalı olan 500x

Ucuz olana % 50 zam 450x _ 9 Pahalı olana % 30 zam 650x 13

(Cevap A)



Bir sınıftaki kitap almak isteye öğrenciler 2500'er lira topladıklarında 5000 lira eksik, 3000'er lira topladıklarında 5000 lira fazla paraları oluyor. Sı-nıf mevcudu kaçtır? (2002 KPSS)

A) 28 B) 26 C) 24 D) 22 E) 20




cr

UJ Q Cfi


cn a.

o

UJ

>



Sınıfta x öğrenci olsun. 2500x + 5000 = 3000x - 5000 10000 = 5Ö0x x = 20 kişi


2. Maliyet fiyatı üzerinden % 25 kârla satılan bir malın maliyet fiyatının, satış fiyatına oranı kaçtır? (2002 KPSS)

A)

3 5

B)

4 5

C)

5 4

D)

2

E)

6










5




5







(Cevap E)

5. 250 m2lik bir bahçe 2 işçi tarafından 5 saatte çapalandığına göre, 1500 m2 lik bir bahçe 3 işçi tarafından kaç saatte çapalanır? (İşçilerin çalış-ma hızları aynıdır) (2002 KPSS)

A) 20 B) 22 C) 30 D) 35 E) 40




Maliyet fiyatı = 100xolsun. Satış fiyatı % 25 kârla = 125x

Orantı kuralım.

6 /250 m2 -> (2 işçi -» 5 saat) = 10 saat çalışır

katı l


\1500 m2 -> (3 işçi -» x saat) = 60 saat çalışır.


Maliyet

100x 4



Satış fiyatı 125x 5

x = 20 saat




(Cevap B)

(Cevap A)



46-

-GENEL YETENEK GENEL KULTUR DERGİSI-


6. Bir otomobil K kentinden L kentine saatte 80 km hızla gitmiş, 60 km hızla geri dönmüştür. Dönüş süresi gidiş süresinden 1 saat fazla olduğuna göre, K ve L kentleri arası kaç kilometredir? (2002 KPSS)

A) 200 B) 240 C) 280 D) 360 E) 380

Kız Erkek Toplam 3x 4x 7x

3x = 21 => x = 7 olur.

Toplam öğrenci sayısı 7 . 7 = 49 bulunur.


(Cevap C)

> 80 km 60 km <

80t = 60 (t +1) 3 saat gidiş

80t = 60t + 60 4 saat geliş

20t = 60

t = 3 saat

x = 80 . 3 = 60 . 4 = 240 km

(Cevap B)

7. Özge'nin yaşı, babasının yaşının — katıdır.

Babası, Özge'den 36 yaş büyük olduğuna göre, Özge'nin yaşı kaçtır? (2003 KPSS)

A) 6 B) 8 C) 10 D) 11 E) 12

Özge Babası 2x 11x

2x + 36 = 11x olduğundan x = 4 ve Özge'nin yaşı 2 . 4 = 8olur.

(Cevap B)

o u> m

9.

10.

Bir iskeleden K'ye 30, L'ye 60, M'ye 90 dakikada bir vapur kalkmaktadır. Bu üç vapur iskeleden ilk kez saat 8.30 da aynı anda hareket etmektedir,



Bu üç vapur, ikinci kez saat kaçta aynı anda hareket edecektir? (2003 KPSS)

A) 11.00 B) 11.30 C) 12.00

D) 12.30 E) 13.30

30

60

90

2

15

30

45

2

15

15

45

3

5

5

15

3

5

5

5

5

1

1

1

180


180

Bu üç vapur 180 dakikada bir, birlikte hareket etmek-tedir.

= 3 saat olur.

60 İkinci kez birlikte,

8.30+ 3.00 = 11.30 daha-reket ederler.

(Cevap B) 20 kg tuzlu sudaki tuz oranı ağırlıkça % 16 dır.

Tuz oranını % 20 ye çıkarmak için kaç kg su buharlaştırılmalıdır? (2003 KPSS)

A) 2 B) 2,5 C) 3 D) 3,5 E) 4





16
8. Bir sınıfın yoklama listesinden rasgele okunan bir ismin erkek öğrenciye ait olma oiasıhğı - dir.

Bu sınıfta 21 kız öğrenci olduğuna göre, toplam kaç öğrenci vardır? (2003 KPSS)

A) 35 B) 42 C) 49 D) 63 E) 70



3,2
Tuzmiktarı: 20-

100 Tuz miktarı değişmediğinden

3 2 1

2 >16 20x

20-x 5


(Cevap E)

-MATEMATIK-

47


11. Bir araç gideceği yolun yarısını gittikten sonra, hızmı 2 katına çıkarıyor.

Araç bu yolun tamamını 9 saatte gittiğine göre, yolun ikinci yarısını kaç saatte gitmiştir? (2003 KPSS)

A) 7 B) 5 C) 4 D) 3 E) 2

13. A sayısı B sayısının %25 i, B sayısı da C sayısının °/o 12 sidir.

Buna göre, A + C toplamı C sayısının % kaçıdır? (2003/2 KPSS)

A) 15 B) 18 C) 20 D) 24 E) 37





25
İACİ yolunu — saatte,

İCBİ

yolunu, — y 2V

saatte alıyor.

X

(2)

X

2V :



(1)

= 9




3x 2V :




X

* 2V "


3saat

Yolun ikinci yarısını 3 saatte almıştır.

(CevapD)




£T

UJ O

co

A= B-
B= C-







100







A =

: C

12 25







100 100




A =

: C

300

3




10000

100




A + B

-c-12 +

c 3 _

100


15

100

100

12 100

(Cevap A)



o

UJ

>

10..


12. Ayşe bir işi, Esra'nın bitirdiği sürenin yarısı kadar 14. Bir malın alış fiyatının 4 katı, satış fiyatının —üne

sürede bitirebilmektedir. . .

eşıttır.


Aynı işi ikisi birlikte 2 günde bitirdiklerine göre, Esra tek başına kaç günde bitirebilir? (2003 KPSS)

A) 4 B) 5 C) 6 D) 7 E) 8



Buna göre, bu mal % kaç kârla satılmaktadır? (2003/2 KPSS)

A) 15 B) 20 C) 25 D) 30 E) 40




işı:

x günde 2x günde

x: alış fiyatı y: satış fiyatı


_L J_-_L x 2x 2

(2) (1) (x)

10 12 4x= —y =>y= —x 3 y y 10




2+1=x 3=x

Esra işi 2.3 = 6 günde bitirir.

12 2x 20x Kar = y-x = —x-x = — =—

10 10 100

(Cevap B)


(Cevap C)

48-

-GENEL YETENEK GENEL KULTUR DERGISI-


15. Bir mal, bakkalda (2a - 5 000 000) TL ye, markette ise (5a -14 000 000) TL ye satılıyor.

Bakkal ve market bu malı aynı fiyattan satın alıp kârla sattıklarına ve bakkalın kârı marketinkinden fazla olduğuna göre, a hangi değerler arasında-dır? (2003/2 KPSS)

  1. 06

  2. 06

  3. 2,5 .106< a<2,8 .106

  4. 2,5 .106 < a < 3.106

E) 2,8 .1066

Yol: A km olsun.

A A

1 saatte — km yürür ve — km koşar.


x y

t saat yürürse t. — km x

t saatte koşarsa t. — km gider.

y

A A x-v



t. — +t. — =Adan t=——

x y x + y




Alış :xTLolsun.

Bakkal:2a-5 000 000-xTL

Market: 5a -14 000 000 - x TL kâr eder.

2a - 5 000 000 - x < 5a - 14 000 000 - x

3a < 9 000 000

a < 3 000 000

2a - 5 000 000 > 0 dan a > 2,5 .1 000 000

5a - 14 000 000 > 0 dan a > 2,8 .1 000 000

2,8 1066

(Cevap E)



o >

fi2 'a



m

p

Toplam süre 2t = —— dir. x + y

(Cevap C)

17. - 19. SORULARI AŞAĞIDAKİ BİLGİLERE GÖRE CEVAPLAYINIZ.

DİKKAT! SORULARI BİRBİRİNDEN BAĞIMSIZ OLARAK CEVAPLAYINIZ.

Aşağıdaki tabloda, Ahmet ve Burak'ın üç farklı işi tek başlarına bitirme süreleri saat olarak veril-miştir.


16. Engin, yürüyerek x saatte aldığı yolu koşarak y saatte alıyor.

Engin bu yolu, bir süre yürüyüp sonra avnı süre koşarak toplam kaç saatte alır? (2003/2 KPSS)


x + y

B)

C)

2xy

x + y



2x + 2y xy

xy

E)

2x + 2y

D)





l.iş

II. iş

III. iş

Ahmet

6

8

12

Burak

12

4

3

17. Tek başlarına, aralıksız çalışarak Ahmet I. işi ve II. işi, Burak ise III. işi bitiriyor. (2003/2 KPSS)

Buna göre, Ahmet, Burak'tan kaç saat fazla ça-hşmıştır? (2003/2 KPSS)

A) 7 B) 9 C) 11 D) 13 E) 17



-MATEMATIK-

49


Ahmet, I ve II. işi 6 + 8 = 14 saatte, Buraklll. işi 3 saatte bitirir.

Ahmet, 14-3 = 11 saat Burak'tan fazla çalışmıştır.

(Cevap C)

Ahmet 6 günde I. işi,

3

Burak 6 günde III. işi bitirir ve II. işin - ünü ya-



4


1 ..


par.

ü kalır. İkisi birlikte II. işi,




18. Ahmet ve Burak birlikte çalışarak I. işi a, II. işi b, işi c saatte bitiriyor.

Buna göre, aşağıdakı sıralamalardan doğrudur? (2003/2 KPSS)

hangisi

A) a<

c<

b

B) b








C) b<

c<

a

D) c








E) c<

b<

'ÜıM

a













1 a

1

6 +

1

=>

a =

= 4sa




1 ~b~

1 ~8 +

1

==>

b =

_ 8 _

" 3 "


2,6

c

'vî'

i

=>

c =

12 _ 5

= 2,4

c< b


olur.













(Cevap E)

Ui

co

CL

111 8 .. . 1

— = —+— =^> x = - gunde ve - unu ıse


x 8 4 3 4

8 1 2 ...

= — gunde yaparlar.

3 4 3


2 20 Uç işi 6 + — = — günde bitirirler.

O ö

(Cevap C)



V2

20. İki araçtan biri, ABC eşke-nar üçgeni şeklindeki bir pistin A köşesinden, [AB] yönünde, vi hızıyla diğeri aynı anda, aynı köşeden [AC] yönünde, V2 hızıyla hareket ediyor.

Bu iki araç ilk kez [BC] üzerinde D noktasında karşılaştıklarına ve İBDİ =3İDC| olduğuna gö-

re, — oranı kaçtır? (2003/2 KPSS) v2

A) -5


4k

19. Ahmet I. işte çalışırken, Burak III. işi bitirip ara ver-meden II. işte çalışıyor. Ahmet I. işi bitirdikten he-men sonra Burak ile birlikte II. işte çalışıyor.

Çalışmaya aynı anda başladıklarına göre, ikisi bu üç işi toplam kaç saatte bitirir? (2003/2 KPSS)

D) 125 E) 7

' 15 '

A) * B) ü C)
2 3 3


C)

B) -

5

ÇOZUM:



. .. 7k 5k

zamanlar eşıt = — = —

Vi V2

V1 7 ,

— = - olur. V2 5




4k


D) 9- E) H
7 7

3k D k C (Cevap C)



50-

-GENEL YETENEK GENEL KÜLTÜR DERGİSİ-


3 21. -i suyla dolu olan bir havuza 200 litre daha su

akıtılınca havuzdan 70 litre su taşmıştır.



Buna göre, havuzun tamamı kaç litre su alır? (2003/2 KPSS)

A) 300 B) 325 C) 375 D) 400 E) 450



23.

Bankaya yatırılan paranın bir yılda yıllık %32 faiz oranı a milyon TL'dir. Yıllık %24 faiz oranı üze-rinden ise (a-24000 000)TL'dir. Bankaya yatırılan para kaç TL'dir? (2004 KPSS)

  1. 400 000 000

  2. 350 000 000

  3. 300 000 000

  4. 250 000 000

E) 200 000 000


Havuz: x litre

3x

+ 200 = x + 70




130=— ise325 = x 5

(Cevap B)



A) D)

B) E)

22. Ali a günde, Bekir b günde, ikisi 3 günde bir işi bitirmektedirler. Buna göre a'nın eşiti kaçtır? (2004 KPSS)

C)

2b b + 2

b-2

2b b-2


b + 3

3b

b-3




A.n.t 1ÖÖ"

Faiz Formülü: F =

A: Anapara n: Faiz oranı t: Zaman Buna göre;

Ax32x1


100

R=a =

Ax24x1 100

F2 = (a-24.000.000) =

o

Ç/5

ui 1. denklemi 2. denklemde yerine koyarsak



32A-24.000.000= 24A

100

100

= 24.000.000


Ali 1 gündeişin —'sını a

Bekir 1 günde işin - 'sini yapıyor. b

İkisi birlikte ve 3 günde işin tamamı bitiyor ise;

32A 24A 100 100

8A

= 24.000.000



100 A = 300.000.000


— + — I.3 = 1 ifadesi elde edilir. b

(Cevap C)




]_ a_]_ J__J L

a b 3 a 3 b (b) (3)

1 _b-3 a~ 3b

3b b-3


(Cevap E)

-MATEMATIK-

51



80x - 80x.

64x = 40.000.000
24.

AB = 12

|CD| = 8

A ile C noktasından aynı anda hareket eden iki araç birbirine doğru gittiklerinde B noktasında, aynı yönde hareket ettiklerinde D noktasında karşılaşıyorlar. Buna göre; x = ? (2004 KPSS)

A) 4 B) 5 C) 6 D) 7 E) 8

Birim zamanda alınan yolların uzunluğunu orantılar-



12 20 + x

sak — = -—- => 20x + x2 = 96 x 8

^x2 + 20x-96 = 0 x=24 x -4

x2 + 20x - 96 = (x + 24) (x - 4) = 0=> x = 4



Ö2 'CD

cr

UJ

o

w m

CL

(Cevap A) 25. Mehmet'in parası Emine'nin parasının - 'i kadardır. —

Emine Mehmet'e 42 000 0000 verince paraları e-şit oluyor. Mehmet'in başlangıçtaki parası ne ka-dardır? (2004 KPSS)

26.

Bir malın satış fiyatı önce %20 indiriliyor sonra etiket fiyatı üzerinden tekrar %20 indirim yapıldı-ğında mal 40 000 0000 TL'ye satılıyor. İlk alış fi-yatı kaç TL'dir? (2004 KPSS)

A) 55 000 000 B) 57 500 000

C) 60 000 000 D) 62 500 000

E) 65 000 000



ÇÖZÜM:

Malın ilk satış fiyatını 100x kabul edelim. ilk indirim-



20 ÎÖÖ

= 80x olarak

den sonraki fiyatı 100x - 100 :

bulunur.


80x üzerinden yapılan 2. %20'lik indirim sonunda fi-yat

_20_ 100

= 64x olarak hesaplanır.

64

alışfiyatı 100x = 62.500.000


= 625.000

(Cevap D)





B) 1 0000 000 D) 14 000 000
A) 8 000 000 C) 12 000 000 E) 16 000 000

Mehmet'in parasını M ile gösterelim Emine'nin parasını E ile gösterelim

8M = Eveya |M=-

E - 42.000.000 = M + 42.000.000 => E - M = 84.000.000

I. denklemden son elde edilen denklemde yerine ko-nulursa 8M - M = 84.000.000

7M = 84.000.000

M = 12.000.000 bulunur.

(Cevap C)



"S

27.


41 öğrenci bulunan bir servis otobüsünden 10 kız 10 erkek inince geriye kalan erkek öğrencile-rin sayısı, geriye kalan kız öğrencilerin sayısının 2 katı oluyor. İlk durumdaki kız öğrencilerin sayı-sı kaçtır? (2004 KPSS)

A)17 B) 18 C)23 D) 25 E) 27

Erkek = E, Kız = K ile gösterirsek

41 - 20 = 21 geriye kalan öğrenci sayısı



Erkek öğrenci Kız öğrenci

2K K ~


2K + K = 21

3K = 21 K = 7 son durumdaki kız öğrenci sayısı

İlk durumdaki kız öğrenci sayısı = 10 + 7 = 17 olur.

(Cevap A)



52-

-GENEL YETENEK GENEL KÜLTÜR DERGİSİ-


28. 25 YKR ve 1 YTL den oluşan 50 adet madeni para boş bir kumbaraya atılıyor. Bu kumbara-da toplam 35 YTL para biriktiğine göre; kum-barada kaç adet 1 YTL vardır? (2005 KPSS)

A)30 B)24 C) 18 D) 15 E) 10

elmalara x, portakallara y diyelim. x+y = 72

2 2x


elmaların —'i —


25YKR=- YTLolur. 4

25 YKR -> x tane 1 YTL -> y tane olsun. x+y = 50 tane

1 V

portakalların — 'ü — dür. Satılanları çıkaralım. 4 4



2x

v

_3x

A

5


~ 5

v_i-

3y

4

4


x

— +y = 35 YTL biriken para 4

alt alta toplayıp yok etme metodunu kullanalım.

-' ry-35

^ = 15


4

x = 20 olur.

x + y = 50 tane

20 + y = 50

y = 30 olur.

1 YTL'den 30 tane vardır.

(Cevap A)

z. o



A)

UJ

satılınca kasada kalan elma ve portakallar birbirine eşit oluyor.

3x 3y x y 4x

5 ~ 4 5~4 5

x + y = 72

x = 40 olur.

(Cevap B)

30. Orhan'ın başlangıçta A YTL parası vardır. Bu paranın B YTL'si ile ceket, C YTL'si ile panto-lon almıştır. Buna göre; Orhan parasının yüzde kaçını harcamıştır? (2005 KPSS)

A(B+C) .. B+C

100(B+C)

A 100-(B + C)



100A

100 100(A + B)




29. Bir kasada toplam 72 adet elma ve portakal var-

2 1


dır. Bu kasadan elmaların -'si, portakalların — 'i
5 4

satılıyor.



Son durumda kasada bulunan elma ve porta-kal sayısı birbirine eşit olduğuna göre; baş-langıçta kaç tane elma vardır? (2005 KPSS)

A)36 B)40 C)42 D) 56 E) 72

Toplam para: A YTL, Harcanan para: B+C


100 x

A B + C

D.O| A.x = 100(B + C) 100(B + C)



x =

olur.

(Cevap A)



-MATEMATIK-

53


31. Eda'nın yaşı 13, annesinin yaşı ise 37'dir. Kaç yıl sonra Eda'nın yaşı ile annesinin yaşı top-lamı, Eda'nın bugünkü yaşının 6 katına eşittir? (2005 KPSS)

A)35 B)24 C) 18 D) 14 E) 10

Edanınyaşı 13

Annesinin yaşı 37

t yıl sonra 13 +1 ve 37 +1 olurlar.

Toplamları 13 +1 + 37 +1 = 50 + 2t



50 + 2t = 13 . 6

2t = 78 - 50

t = 14olur.

(Cevap D)

f = A. n . t formülünden işlemi yaparız. % 30 faizle 1 yıllığına;

f = A. — .1=>1 100

0f = 3Aolur.




% 45 ile 90 ytl fazla faiz ise;




f ı QD A 1

=> f + 90 - ■

9A

1 T îJU — / \ . .1

100


20

10f = 3A







30f = 9A olur. Yerine yazalım.













f = 180olur.

10f = 3A




10.180 = 3A

A = 600 olur.


32. Ali parasını 1 yıllığına %30 basit faizle bankaya yatırmaktadır. Eğer Ali parasını % 45 basit faizle bankaya yatırsa idi 90 YTL fazla faiz kazanacaktı.

Buna göre Ali'nin başlangıçta kaç parası var-dır? (2005 KPSS)

A)360 B)400 C)600 D) 720 E) 800



cc m o

C/3


tn

D.

O

(Cevap C)

54-

-GENEL YETENEK GENEL KÜLTÜR DERGİSİ-





CUMHURİYET DÖNEMİ CUMHURİYET'İN İLANI

Mustafa Kemal, 1921 Anayasası'nın ilk maddelerinde yer alan "Hakimiyet kayıtsız şartsız milletindir." ve "Milli iradeyi millet namına temsil eden tek yetkili organ Türkiye Büyük Millet Meclisidir." ifadelerini "cumhuriyet" olarak yorumlamıştır.

26 Ekim 1923'te ortaya çıkan bir hükümet buhranı sonucunda Baş vekil Ali Fethi Bey Hükümeti istifa etti, fakat yeni bakanlar kurulu seçilemedi. Çünkü anayasaya göre bakanların tek tek meclis oylaması ile seçilmesi gerekiyordu. Hiçbir aday çoğunluğu sağlayamadı. 28 Ekimde Çankaya'da yeni hükümet teşekkülü ile ilgili çalışmalar sırasında cumhuriyetin ilanı karalaştmldı.

TBMM, 29 Ekim 1923 tarihinde 364 sayılı kararla Cumhuriyeti ilan etti. Cumhuriyetin ilanı ile 1921 Anayasası'nın 1, 2, 4, 10, 11 ve 12. maddeleri şu şekilde değiştirilmiştir:



  1. maddeye: "Türkiye Devleti'nin şekl-i Hükümeti
    Cumhuriyettir" cümlesi eklenmiştir.

  2. madde: 'Türkiye Devleti'nin dini İslam, resmi
    lisanı Türkçedir şekliyle tespit edilmiştir. (Bu madde
    1921 Anayasasında mevcut olmayıp anayasamıza
    ilk defa bu tarihte girmiştir.)

4. madde: Türkiye Devleti Büyük Millet Meclisi tarafından idare olunur. Meclis Hükümetin ayrıldığı idare konularında Bakanlar Kurulu vasıtasıyla yönetilir.

10. madde: Türkiye Cumhurbaşkanı Türkiye Büyük


Millet Meclisi Genel Kurulu tarafından ve kendi
üyeleri arasından bir seçim dönemi için seçilir.

Cumhurbaşkanlığı görevi yeni Cumhurbaşkanının seçilmesine kadar devam eder. Görevi süresi biten Cumhurbaşkanı yeniden seçilebilir.

11. madde: Türkiye Cumhurbaşkanı devletin
başkanıdır. Bu sıfatla gerekli gördükçe, Meclis'e ve
Bakanlar Kuruluna başkanlık eder.

12. madde: Başbakan, Cumhurbaşkanı tarafından ve ımeclis üyeleri arasından seçilir. Diğer bakanlar, başbakan tarafından ve yine meclis üyeleri arasından seçildikten sonra Cumhurbaşkanı tarafından hepsi birden Meclis'in onayına sunulur. Meclis toplantı halinde değil ise, onaylama Meclisin toplantısına bırakılır.

Cumhuriyetin ilanından sonra Mustafa Kemal Paşa Türkiye Cumhuriyeti'nin ilk Cumhurbaşkanı seçildi.



Cumhuriyetin İlanı ile;

  • Yeni Türk Devleti'nin adı kondu.

  • Ulusal egemenlik yolunda önemli bir adım
    dahaatıldı.

  • Cumhurbaşkanının seçilmesiyle devlet
    başkanı sorunu çözümlendi.

  • "Meclis hükümeti" sistemi yerine "kabine
    sistemine" geçildi.

  • Hükümetin kurulma şekli değişti.

  • Yürütme işlemlerinin gecikmesi engellendi.

  • Atatürk'ün Cumhuriyetçilik ilkesi
    uygulanmayabaşlandı.

HALİFELİGİN KALDIRILMASI (3 MART 1924)

Hz. Muhammet'in vefatından sonra devlet işlerini yürütmek için seçilen idarecilere halife denilmiştir. Yavuz Sultan Selim'in Mısır seferi ile halifelik makamı Osmanlı Devleti'ne geçmiştir.

Halifelik makamı din ve devlet işleriyle ilgili çeşitli yetkileri içeriyordu. Dolayısıyla halifelik makamı, kurulmak istenen Türkiye Cumhuriyeti'nin en temel ilkesi olan cumhuriyet ve laiklikle bağdaşmıyordu.

Sebepleri:

Halife, bütün dünyadaki Müslümanların yönetiminden sorumluydu. Fakat bu, hiçbir zaman böyle olmadı. I. Dünya Savaşı'nda Halife'nin Sancak-ı Şerifi altında toplanan ordusuna karşı dövüşen diğer Müslüman, Arap ve Hint ulusları unutulmamıştır.

Halifelik makamından dolayı, Türkiye'nin dünyadaki diğer İslâm ülkelerinin içişlerine karışması



-TARİH-

55


gerekiyordu. Onların da Türkiye'den bazı beklentileri olabilirdi, bu durum "Yurtta sulh, cihanda sulh" ilkesine aykırı düşebiiirdi.

Son halife Abdülmecit Efendi, saltanat sahibi padişah gibi davranıyordu. TBMM'nin isteklerine uymamış, son padişahın ve sarayın Kurtuluş Savaşı'ndaki yanlış tutumlarını bir genelgeyle yermesi (takbih etmesi) istenmesine rağmen, bu genelgeyi yayınlamamıştır.

Halifelik bütçesinin çok yüklü olması, Ankara'yı malî yönden zor durumda bırakmıştır.

Son halife her cuma namazını bir başka İstanbul camiinde kılarak, kendi propagandasını yapıyor, yabancı elçileri kabul ediyor, Saltanata taraftar olan bazı milletvekilleri ile İstanbul'da gizli görüşmelerde bulunuyordu. Bu milletvekilleri, son halifeyi meclis kararıyla tekrar padişah yapmak istiyorlardı, bu niyetlerini de kendisine bildirmişlerdi.

Halifelik, yapılması düşünülen laik inkılâpların

önünde bir engel olabilirdi.

3 Mart 1924'te TBMM'de alınan kararla halifelik

kaldırıldı.



Aynı gün;

  • Şer'iyye ye Evkaf Vekaleti kaldırıldı. Yerine
    Diyanet İşleri Başkanlığı ve Vakıflar Genel
    Müdürlüğü kuruldu.

  • Erkan-ı Harbiye Vekaleti kaldırıldı. Yerine
    Genelkurmay Başkanlığı kuruldu.

  • Tevhid-i Tedrisat Kanunu kabul edildi.

  • Osmanlı hanedanının Türkiye sınırları dışına
    çıkarılması kararlaştırıldı.

Sonuçları:

Halifeliğin kaldırılmasıyla;



  • Osmanlı Hanedanlığı tarihe karıştı. Saray
    masrafları kesildi. Bu paralar ülkemizin
    bayındırlık, eğitim ve diğer kamu hizmetlerine
    harcandı,

  • Halifelik makamını, Saltanat makamına
    dönüştürmek isteyenlerin arzularının
    gerçekleşmesi imkânsızlaştı,

  • Halifelikten dolayı ülkemizin diğer İslam
    ülkelerinin iç işlerine karışması, onların da
    ülkemizin iç işlerine karışması önlenmiş oldu,

  • Cumhuriyet döneminde yapılacak laik İnkılâp
    hareketleri için hiçbir engel kalmamış oldu,

  • Osmanlı Hanedanı mensupları, bütünüyle
    yurt dışına çıkarıldığı için, hanedan

mensuplarının, ülkemizin siyasi ve idari geleceğine egemen olmaları önlendi.

  • Teokratik idare sistemi sona erdiğinden, Türk
    Ulusu'nun kendi kendisine egemen olması
    sağlandı,

  • Halifeliğin kaldırılması, Türkiye
    Cumhuriyeti'nin laikleştirilmesinde önemli bir
    aşama olmuştur.

1924ANAYASASI

1924 Anayasası, meclis hükümeti ile parlamenter rejim arasında karma bir sistem kurmuştur. Bu sistem "kuvvetler birliği ve görevler ayrılığı" sistemi olarak adlandırılabilmektedir. 1924 Anayasası, parlamenter sistemin temel ilkelerinden biri olan hükümetin kolektif sorumluluğu ilkesini açıkça kabul etmiştir. Yani Bakanlar kurulu hükümetin genel politikasından birlikte sorumlu tutulmuştur.



1924 Anayasası sert bir anayasaydı. Anayasa değişikliği nitelikli çoğunluklara bağlanmış, değiştirilemeyecek (1. madde) maddeler getirilmiştir. Ayrıca hiçbir kanunun anayasaya aykırı olamayacağı anayasada yer almıştır. Ancak aykırılığı denetleyecek bir yargısal mekanizma ön görmemiştir.

1924 anayasası, hürriyetler konusunda "tabii hak" anlayışını benimsemiştir. Demokratik bir anlayışa sahip olmakla beraber, bir çoğulcu demokrasi değil, çoğunlukçu demokrasi anlayışını yansıtmaktadır.

Genel Özellikleri

  • Devletin dini İslam, dili Türkçe ve başkenti
    Ankara'dır.

  • Türkiye bir Cumhuriyettir.

  • 1921 Anayasasındaki "Milli egemenlik", 'Tek
    Meclis", "Meclis üstünlüğü" ve "Güçler Birliği"
    ilkeleri devam ettirilmiştir.

  • Cumhurbaşkanı, TBMM içinden 4 yılda bir
    seçilecek, aynı kişi ikinci defa Cumhurbaşkanı
    seçilebilecek.

  • TBMM üyeleri 4 yılda bir seçilir. Seçme ve
    seçilme hakkı yalnız erkeklere verilmiştir.

1924 Anayasasında Yapılan Değişiklikler

  • 1928'de "Devletin dini İsiam'dır" maddesinin
    çıkarılması

  • Seçmen yaşının 18'den 22'ye çıkarılması

56-

-GENEL YETENEK GENEL KÜLTÜR DERGİSİ-


  • Toprak reformunun yapılması

  • Ormanların devletleştirilmesi

  • 1934'te kadınlara seçme ve seçilme hakkının
    verilmesi

  • 1937'de Atatürk ilkelerinin anayasaya girmesi

ÇOK PARTİLİ YÖNETİME GEÇİŞ DENEMELERİ

Çok partili yönetim, demokrasinin en iyi şekilde uygulanmasını sağlar. Türkiye'de çok partili sistem, 1908'de II. Meşrutiyet döneminde de yaşanmış, fakat Osmanlı Devleti'nin yıkılışını önleyememiştir.

Mustafa Kemal Paşa ulusal egemenliğin tam olarak sağlanmasını amaçlanmış bu nedenle çok partili sisteme geçmek için girişimde bulunmuştur.

23 Nisan 1920'de açılmış olan ilk TBMM'de partiler yoktu. Fakat çok farklı görüşteki millet vekilleri, çeşitli gruplar oluşturarak düşüncelerini Meclis'e kabul ettirmeye çalışmaktaydı. Bunlar:



  1. Tesanüt grubu (dayanışma grubu)

  2. İstiklal grubu (bağımsızlık grubu)

  3. Müdafaa-ı Hukuk zümresi (hakları savunma 2
    grubu) g

  4. Halk zümresi (halk grubu) İ

  5. Islahat grubu (reform grubu) g

Mustafa Kemal Paşa Meclis'te bu grupları bir araya getirmek ve bir uzlaşma sağlamak için çaba sarf etmiştir. Başarılı olamayınca da "Anadolu-Rumeli Müdafaa-i Hukuk Grubu" adıyla bir grup kurma çalışmalarına başlamıştır. Bu sayede hem yapılacak inkılaplarda yenilikçilerin daha kolay teşkilatlanmasını, hem de mecliste Mustafa Kemal Paşa'ya karşı muhalefetin bu şekilde bastırılması da amaçlanmıştır.

Anadolu ve Rumeli Müdafaa-i Hukuk Grubu'na karşı muhalefet yanlıları yeni bir grup kurmuştur. Bundan sonra Mustafa Kemal Paşa yanlılarına birinci grup, muhalefet edenlere ise ikinci grup adı verilmiştir.

Mustafa Kemal Paşa 9 Eylül 1923'te Anadolu ve Rumeli Müdafaa-i Hukuk Grubu yerine Halk Fırkası'nı kurmuştur.

1. Cumhuriyet Halk Fırkası (9 Ağustos 1923)

Mustafa Kemal Paşa, Halk Fırkası'nın programını hazırlayarak 9 Eylül 1923'te kuruluşunu resmen ilan

etmiştir. Cumhuriyet Halk Fırkası Türkiye Cumhuriyeti'nin ilk siyasi partisidir.

Genel Başkanlığına da kurucusu Mustafa Kemal Paşa getirilmiştir. Cumhuriyetin ilanından sonra 1924'te "Cumhurlyet Halk Fırkası" adını almıştır. 1935'te fırka kelimesi parti olarak değiştirilmiştir.

Cumhuriyet Halk Fırkası, Sosyal alanda "Halkçılık" ilkesine uygun ve büyük yenilikleri içeren bir parti programı oluşturmuştur. Ekonomik alanda "Devletçilik" prensibini, yönetim alanında da "laiklik" ilkesini savunmuştur. Yapılan inkılaplar bu parti tarafından hazırlanıp yürürlüğe konmuştur. 1924 ve 1930 yıllarında Atatürk'ün izni ve desteği ile çok partili hayata geçmek için yeni partiler kurulmasına rağmen, bunlar uzun süreli olamamıştır. Bu nedenle Cumhuriyet Halk Fırkası 1946 yılına kadar seçimlere tek parti olarak katılmıştır.

flilgiNotu /

1923 ile 1950 arasında Cumhuriyet Halk Fırkası tek başına iktidarda olduğundan bu döneme "Tek



Dostları ilə paylaş:
1   2   3   4   5   6   7   8   9   10   ...   15
Orklarla döyüş:

Google Play'də əldə edin


Verilənlər bazası müəlliflik hüququ ilə müdafiə olunur ©muhaz.org 2017
rəhbərliyinə müraciət

    Ana səhifə