Ex doctrina doctissimi patris magistri fra

Sizin üçün oyun:

Google Play'də əldə edin


Yüklə 2.25 Mb.
səhifə8/27
tarix02.08.2018
ölçüsü2.25 Mb.
1   ...   4   5   6   7   8   9   10   11   ...   27

dubitatione ꝙ sic. Nā aliâs ecclesia es

set in magno periculo: delictaem̃ quis

intelligit? Et etiam populus esset in<-P>


@@0@

@@1@De eucharistia.

<-P>periculo idolatrandi. Oppositum au-

tem fuit error Donatistarum, contra

quos multa dicit Augustinus in libro

de baptismo. 5. ca. 23. & cotra Parme

nianum li. 2. respōsione. 107. et in mul

tis alijs locis dicit. Sacramentum Chri

sti nulla peruersitate hominis siue dā

tis, siue recipientis, violari: & sacramẽ

tum gratię dat Deus per malos, ipsam

tamen gratiam per se ipsum. Et cōtra

Pitilianum. Si quis verus sacerdos. i.

dignus vult esse, indua{t$} iustitia opor-

tet. Qui autem solo sacramento sato

sacerdos est. i. ordinatꝰ, sicut fuit Cay

phas pontifex, quanuis non sit sacer-

dos verus. i. bonus seu dignus, verum

est tñ quod dat. Idem dicit Chrisosto

mus super Ioānem vbi ait, ꝙ sicut per

asinam Balaā locutus est Deus: sic per

malos sacerdotes sacramenta præstat.

Et nō est dubitādũ. Vide. 1. q. 1. c. quod

quidam, & 24. q. 1. cap audiuimus.




@@0@

@@1@De eucharistia. 65


QVÆRITVR, vtrum missa sa-82|An mis|sa mali|sacerdo|tis pro-|sit tatũ|sicut|missabo|ni.

cerdotis mali tantum prositalijs, sicut

missa boni? S. Tho. 3. p. q. 82. art. 6. dicit

quòd in missa duo sunt consideranda

scilicet ipsum sacramentum, & oratio

nes quæ in ea dicuntur ac oblatio sa-

crificij. Quātum ad primum quod est

principale, nō minus valet sacerdotis

mali missa, quàm missa boni ex opere

operato. Orationes autem possunt du

pliciter cōsiderari. Vno modo inquā-

tum procedunt ab hac priuata perso-

na: & ex hac parte maioris efficacię

sunt orationes boni sacerdotis, quàm

orationes mali: quia licet aliquandò

Deus audiat malos tamen certum est

quòd potius audit bonos. Alio modo

possunt considerari prædictæ oratio-

nes tanquam procedentes â celebran

te in persona ecclesiæ: & quantum ad

hoc tantam efficaciā habet oratio ma

li, sicut oratio boni sacerdotis, & econ<-P>

@@0@

@@1@De eucharistia.

<-P>tra. Et idem dicendum est de horis ca

nonicis, quæ si dicantur á ministro ec

clesiæ, etiam in peccato mortali pro-

sunt, quia dicuntur in persona eccle-

siæ. Quoniam iscui mittitur aliquid

non respicit per quẽ mittatur, sed quis

& quid mittat: hæc sanct. Tho. Si em̃

quis mitteret seruum ad dandam elec

mosynam, licet seruus doleret, & re-

pugnaret, nihilominus eleemosyna

valeret omnibus illis pro quibus offer

tur. Sic sacerdos cùm sit minister ec-

clesię missam celebrans, licet peccet

ipse, prodest tamẽ alijs eius sacrificiũ.

Exparte autem orationum, & ipsius

oblationis, quo melior fuerit minister

eo magis accepta erit oblatio: facilius

enim & sępius, & amplius impetrat

bonus, quám malus. Augetur etiā va-

lor missæ ex assistentia audientium:

offerunt enim sacrificium circunstan

tes. Vnde in canone dicitur, pro quibꝰ<-P>


@@0@

@@1@De eucharistia. 66

<-P>tibi offerimus, vel ꝗ tibi offerunt. Vn

đ regularitèr maioris valoris est missa

dicta vbi sũt multi,  vbi sunt pauci,

¶ QVÆR Itur, vtrũ hęretici scismati83|Hæreti|ci scis-|matici|etdegra|dati pos|sunt cō|secrare.

ci, & degradati possint cōsecrare? Ma

gist. senten. 4. d. 13. de hæreticis & scis

maticis tenet aperte, quòd quanuis tẽ-

tent consecrare nihil faciunt. Idem di

cit de degradatis. Sed in oppositum est

tota cohors theologorũ nemine exce-

pto. Tenent enim omnes, ꝙ postquā

quis est semel ordinatus semper po-

test consecrare veram eucharistiam.

Vnde Augustinus libro de corpore



Christi in mysterijs corporis, & san-

guinis domini, nihil à bono magis, vel

á malo minus perficitur. Itẽ. 1. Cho. 11.

qui manducat et bibit indigne &c. Ec

ce Christus permittit se contrectari &

manducari a malis, ergo eadẽ ratione

ꝑmittet se consecrari á malis. Itẽ hęre

tici redeũtes ad ecclesiā nō ordinan{t$}<-P>


@@0@

@@1@De eucharistia.

<-P>de nouo, ergo antea poterant cōsecra

re. Magist. sentent. deceptus est ex ver

bis Cypria. qui sine dubio fuit illius sẽ

tentiæ, ꝙ hæreticus nec poterat bapti-

zare, nec sacramenta conficere. Sed iā

fuit illud in concilio reuocatum ideô

non est tenẽdum. Cũ igitur character

sacerdotalis in quo fundatur potestas

consecrandi sit indelebilis, non est du

bitandum quin & potestas ipsa sit in-

delebilis. Vtrum autem tales missę hę

reticorum, & excōmunicatorum va-

leant, & prosint, cùm sint separati ab

ecclesia à qua valorem habent, dubi-

tari posset. Verum quoniam adhuc

ministri sunt ecclesiæ, & vtuntur po-

testate sibi abecclesia tradita, licet ma

le vtantur ea, probabilius est quod va

lent & prosunt alijs. Nec obstat capi.

quidam. 1. q. 1. quia non loquitur asser-

tiuè, sed inquisitiuè, vt ait. sanct. Tho.

3. parte, q. 82. articulo, 8. ad. 1.

@@0@

@@1@De eucharistia. 67


¶ QV Æritur, an liceat audire missā84|Missam|hæreti-|ci, scis-|matici|et degra|dati, an|liceat au|dire.

& suscipere cōmunionem à clericis

hæreticis, scismaticis, & excōmunica

tis. S. Tho. 3. p. q. 82. ar. 8. dicit, quòd à

publicè suspensis ab ecclesia non li-

cet quia ecclesia prohibet, vt à concu

binarijs publicis, & à simoniacis: ab a

lijs autem licitum est. Sed nota quod

hęc determinatio. S. Tho. vera est se-

cundùm ius antiquum. 23. d. c. nullus,

vbi dicitur. Nullus audiat missam sa-

cerdotis quem indubitantèr nouit ha

bere concubinam. Et in cap. sequenti

hoc idem mandatur sub excōmunica

tione. Et Gregorius. 4. dialogorum,

& habetur. 24. q. 2. ca. coepit, dicit de

puero Hermigildo filio regis Hispa-

niæ, quòd cum egrotaret, mandauit ei

pater, vt sumeret eucharistiam ab epis

copo Arriano, qui noluit, propter ꝙ

à patre interfectus est: & â Gregorio

martyr reputatur. Sed nunc non vide<-P>

@@0@

@@1@De eucharistia.

<-P>tur stādum in illo iure antiquo, quia

in concilio Constantiensi determina

tum est, quòd non tenemur vitare ex

cōmunicatos, nisi sint nominatim ex-

cōmunicati, vel manifesti percusores

clericorum. Idem habetur in concilio

Basilien. si aliquam habent auctorita

tem, & in cap. cùm non ab homine de

sententia excommunicationis, dicitur

quód occultè excommunicatus nō de

bet publicè vitari. Admonet tamen

Palu. quòd quando ego scio sacerdo-

tem esse peccatorem, licet sciam oc-

cultè benè facerem, sine scādalo alio-

rum me separans ab auditione missæ

eius, & à receptione sacramentorum:

vt illi ineutiam ruborem, & moueam

illum ad poenitentiam. Et sic intelli-

guntur cap. nostra, & cap. nisi de cleri

co excommunicato.

¶ QV Æritur, vtrum liceat sacerdoti85|An lice|at sacer

omnino abstinere. à celebratiōe? sāct.<-P>


@@0@

@@1@De eucharistia. 68

<-P>Tho. 2. 2. q. 82. art. 10. tenet, ꝙ omninodoti nũ|qua cele|brare.

tenetur sacerdos celebrare. Probatur

ex verbis Ambr. iam adductis, graue

(inquit) est ꝙ ad mensam tuam mun-

do corde, & innocẽtibus manibus nō

venimus: sed grauius est si dũ poenas

metuimus sacrificia non reddamus.

Et. 2. Chor. 6. Hortamur vos ne in va-

cuũ gratiā Dei recipiatis. Ideò Maio.

& Duran. dicunt ꝙ sine graui pecca-

to sacerdos non potest abstinere à ce-

lebratione. Facit etiam ad hoc cap. do

lẽtes de celebratiōe missarũ. §. sũt, vbi

reprehendun{t$} qui solũ quater in an-

no celebrant. Et. 2. Machabe. 4. cōtra

quosdā sacerdotes dicitur, ꝙ iā nō cir-

ca altaris officia dediti erant. Itẽ Luc.

22. Christus dixit. Hoc facite in meam

cōmemorationẽ, ergo. Sed vtrum sit

mortale omnino abstinere â celebra-

tione? Caie. 3. p. q. 82. a. 1. tenet ꝙ nō est

mortale. Et idẽ vide{t$} sentire. S. Tho.<-P>


@@0@

@@1@De eucharistia.

<-P>cum non exprimat hoc esse mortale.

Et ita tenendum est, quia nullum est

præceptum iuris diuini, aut humani

de hoc. Sed quoniam defraudat eccle

siam suo sacrificio ad quod offerendũ

est constitutus minister nō excusatur

á peccato. Et aliqui canonistę dicunt

ꝙ peccat mortaliter propter verbum

Ambrosij dicentis, ego quia quotidie

pecco, quotidie debeo accipere medi-

cinam. Quod habetur de consecra. d.

2. cap. si quotiescun, sed dictum est

de consilio. Licet in vitis patrum lega

tur de quodam viro sancto, quod ordi

natus in sacerdotem, nũquàm posteá

celebrauit. Credendum est quod ha-

beret aliquod impedimentum occul-

tum, vel quod hoc faciebat ex reuela-

tione spiritus sancti.

¶ QVÆRITVR, quod sit opportu86|Celebrā|di tem-|pus op-

num tempus ad celebrandum? Resp.

sanct. Tho. quod illud in quo ecclesia<-P>


@@0@

@@1@De eucharistia. 69

<-P>cōsueuit celebrare. Omnia enim aliaportu-|num|quodsit

variātur: tamen in omnibus optimus

canon est ecclesia consuetudo. Et de

hac ecclesię cōsuetudine ponit sanct.

Tho. duas conclusiones. Prima opor

tet, quòd in ecclesia sit quotidiè hoc

sacrificium. Patet, quia à Christo vo-

catur panis quotidianus: & intelligi-

tur de eucharistia secundum Augusti

num. Item quia si in ciuitate aliqua

non celebraretur aliquo die, reputare

tur graue scandalum. Secunda, missa

solennis in ecclesia cōuenienter cele-

bratur ab hora diei tertia vsque ad no

nam: quia tunc est Christus crufixus.

Qnos autem obliget pręceptum illud

de quo in prima propositione. Cano-

nistę dicunt, quod ecclesias collegia-

tas & rectores earum: ita ꝙ si eorum

defectu non dicatur aliquo die missa,

peccaret mortaliter. Ego credo quòd

non est peccatum mortale. Panormi.<-P>


@@0@

@@1@De eucharistia.

<-P>in cap. cum creatura de celebratione

missarum, dicit ꝙ in ecclesijs collegia

tis debent quotidie celebrari duæ mis

sę, vna de die, alia de defunctis. Non

oportet tamen ꝙ sit de requiem: esset

enim malè factum si in die paschatis,

& solẽnitatũ magnarum dicere{t$} mis

sa de requiem. Et in hoc corrigendus

est error muliercularũ, & indiscreta

laicorũ deuotio, cùm iubẽt dicere mis

sas de sanctis qui non sũt in coelo, vel

de requiẽ. In festiuitatibꝰ dicatis missā

de die. Siluester ait, ꝙ id quod Panor

mitanus dicit de missa de requiem: iā

est consuetudine abrrogatum. Necest

rationabile, quòd in die celebri dica-

tur missa de defunctis. Nec hoc potest

haberi ex prædicto cap.

¶ QV Æritur, an oporteat pluries in87|An lice|at pluri|es in die|celebra-|re.

die celebrare? Respondeo, quòd in ca

pit. consuluisti, & capit. te referente,

de celebra. missarum, prohibitum est<-P>



@@0@

@@1@De eucharistia. 70



<-P>pluries in die celebrare, & communi

care. Sed ponuntur plures exceptio-

nes quas ego non intelligo. Prima est

in natiuitate dñi, in qua ter celebramꝰ

& hæc clara est. Secundam ponit Sil-

uester si defunctꝰ sit præsens post mis

sam celebratam. Tũc forsan hęc erat

consuetudo: quæ iamvidetur abrroga

ta. Si tamen aliquis hoc faceret non re

putaretur peccare mortaliter. Tertia

qñ est necessarium infirmis viaticum

porrigere, & aliter haberi non potest

Quarta, pro necessitate peregrinorũ,

si peregrinantes in die festo venerunt

post missam celebratā. Ego miror cer

tè, & puto ꝙ āte non erat ita arcta cō

suetudo semel tm̃ celebrādi, sicut nũc

est. Quinta pro necessitate nuptiarũ

scilicet qñ tẽpus labere{t$}, & nō possent

nuptię differri. Hasexceptiones ponit

etiā Raymũ. Sexta secũdũ Hostiẽsẽ

qñ quis habet duas ecclesias, etiam si<-P>


@@0@

@@1@De eucharistia.

<-P>vna sit in titulo, & alia cōmendata: &

hæc consuetudo adhuc durat. Septi-

ma quando eodem die occurrũt duæ

missæ, vna de die, alia de ieiunio. Hos,

7. casus ponit Palu. 4. d. 12. q. 1. arti. 4.

vbi notat ꝙ omnes prædictę exceptio

nes intelliguntur quando sacerdos est

ieiunus, aliâs in nulla necessitate licet

Panor. in dicto cap. consuluisti, ponit

8. exceptiones. 7. prædictas, & octauā

si superueniat aliqua magna persona,

vt episcopus & similes, quos non licet

transire sine auditione missæ. Et idẽ

est (ait Siluester) de quolibet alio in

die festo, quoniam habet præceptum

audiendi missam. Glo. in dicto ca. po-

nit nonā. s. si esset cōsuetum in aliqua

ecclesia dicere duas missas, & non sit

nisi vnus sacerdos idoneus ad celebrā

dum. Addunt aliqui decimā propter

paupertatem ecclesiarum, & raritatẽ

sacerdotũ. Et hoc habetur in iure. 21.<-P>


@@0@

@@1@De eucharistia. 71

<-P>q. 1. ca. clericus in fine. & de electione

ca. dudum, &. 10. q. 3. ca. vnio. & ita ha

bet etiam consuetudo. Siluester ad-

dit vndecimam, scilicet quandócunq;

occurrit necessitas arbitrio boni viri.

Probat ex dicto ca. consuluisti, vbi di

citur, ꝙ propter necessitatẽ licet plu-

ries celebrare. Ex quo dicto eliciũt do

ctores hos casus. Notat Palu. ꝙ nō li-

cet sacerdoti pluries in die quauis cele

brare. Pro quacũ aũt necessitate ne

mini licet bis cōmunicare in die eodẽ

¶ DE tempore autem missæ solennis88|Quo tẽ|pore mi|ssa sitce|lebrāda

S. Tho. dicit ꝙ est ab hora tertia vs

ad nonam. i. vsque ad horam tertiam

post meridiem. Et quòd hæc consue-

tudo fuerit in ecclesia, patet ex cap. so

lent de consecra. d. 1. & licet non inue

niamus præceptum de consuetudine

quam nũc habemus quæ reuocet præ

cedentem: nihilominus virtualiter in

uenitur in hoc, ꝙ papaconcedit aliqui<-P>

@@0@

@@1@De eucharistia.

<-P>bus priuilegia, qđ possint dicere mis-

sam post meridiem. De nocte verônō

est celebrandum: quia est iure cautũ,

pręter in nocte resurrectionis, cum

in pręfactione dicatur: qui hācsacratis

simam noctẽ &c. Sed hęc consuetudo

abrrogata est. In aurora autẽ potestce

lebrari, nec oportet expectare pũctua

liter: sed seruetur in hoc consuetudo.

Credo tñ ꝙ in casibus propter quos li

cet bis celebrare, licebit etiam noctu

celebrare: vt propter infirmos. Vide

Gabrie. in cano. lect. 14. &. 15.

¶ QVÆR Itur, de loco in quo missa89|Quo lo|co missa|dicenda|sit.

est celebranda? S. Tho. 3. p. q. 83. art. 3.

dicit quód non potest celebrari nisi in

locis ab episcopo cōsecratis. Hoc pro-

bat consuetudine ecclesiæ. Vide Ga-

brielẽ in canone lect. 13. &. 14. & om-

nia illa quæ veniunt in vsum sacramẽ

ti oportet, ꝙ sint sacra, vt in ca. nullus

presbyter, & ca. si quis de consec. di. 1.<-P>


@@0@

@@1@De eucharistia. 72

<-P>Notandũ tamen est, quòd quanuis of

ferantur priuilegia celebrandi in do-

mibus, maxima tamen irreuerẽtia est

dicere missam vbi dormiunt vir & v-

xor: cũ etiā si in ecclesia dormierint,

polluatur. Clericis cōuenit istas deuo

tiones corrigere. Et papa non conce-

dit talia priuilegia nisi cum reuerẽtia,

& in loco honesto. De alijs ritibus si a

liquid intermittatur non ex malitia

sed ex negligentia quacun, non exi

stimetur mortale. Vnde si quispiam

celebrans obliuiscatur manipuli, vel

non aduertat se sine ara celebrare nō

timeat peccatum mortale.

¶ QV Æritur, quomō violetur eccle-90|Ecclesia|quomo|do vio-|letur, &|reconci|lietur.

sia, etqualitèr recōciliari debet. Resp.

ꝙ. ecclesia viola{t$} in duobus casibus: vt

habe{t$} de cōse. ecclesiæ ca. vltimo, & c.

significasti de adult. Primꝰ est, si in ec

clesia effũda{t$} sanguis: & hoc intelligẽ

dũ est de graui effusione, nā si pugno<-P>


@@0@

@@1@De eucharistia.

<-P>aliquem in náribus, & fluat sanguis

etiam in magna quātitate non pollui

tur ecclesia. Et etiam intelligitur de

effusione iniusta. Si enim quispiam

se defendendo occîdat aliquem in ec

clesia, non propterea violatur. Nec o-

portet quòd sanguis cadat intra eccle

siam, ad hoc vt violetur: sufficit enim

ꝙ ibi effundatur, etiā si percussus gra-

uitèr, exeat statim ab ecclesia ante

sanguis cadat. Secundus casus est emis

sio seminis, non solùm illicita, sed etiā

licita viri cum vxore. Pollutio tamen

in somnis quacunque ex causa proue

niat, non violat ecclesiam. Additur

tertius casus, scilicet si in ecclesia sepe

liatur excōmunicatus denunciatus.

De modo autem quo ecclesia debet

reconciliari post fuerit polluta, di-

stinguendum est, quia vel ecclesia est

consecrata, aut dedicata, & sica solo

episcopo est reconcilianda: nisi ipse,<-P>


@@0@

@@1@De eucharistia. 73

<-P>vel papa alteri cōmisserit: potest autẽ

cōmitti clerico cuicunque. Si autem

ecclesia non fuerit consecrata, sed so-

lum benedicta, potest à simplici sacer

dote reconciliari. Si autem episcopus

ægrotaret, & nolet cōmittere alteri ꝙ

eam reconciliet, potest dare licentiam

quód celebrentur ibi diuina quous

ipse possit eam consecrare. Si autem

vitia sint occulta, non opus est eccle-

siam reconciliari, vt tenet beatus An-

toninus, Guillelm. & Hostiẽsis. Si au

tem sint publica reconcilietur. Fiunt

autẽ publica vel ex confessione eorũ

qui fecerunt, vel ex euidẽtia facti. Ra

tio Ioannis Andreæ est, quia ecclesia

non iudicat de occultis.

¶ QVÆRITVR, quandò coe-91|Missa|qn cœ-|pit cele|brare.

pit missa celebrari cũ istis ritibus nũc

cōsuetis? Respondeo, ꝙ ritus ecclesię

in celebratione missarum est antiquis

simus. Nam Dionisius qui fuit tempo<-P>


@@0@

@@1@De eucharistia.

<-P>re Pauli, ponit pauciores ceremonias

& ritus in libro de ecclesiastica Ierar

chia. Item in cap. Iacobus de consec.

d. 1. dicitur. Iacobus frater domini cui

primò credita est Hierosolimitana ec

clesia. Et Basilius episcopus Cæsariẽ-

sis (cuius claritas pertotum orbemre

fulsit) ĩ scripturis addiderũt nobis mis

sæ celebrationem. Glo. i. ordinẽ missę

celebrādæ. Isidorus libro. 1. de officio

& Dionisius dicunt, ꝙ beatus Petrus

fuit primus qui hoc fecit. Hæc non in

ter se dissonant, potuit enim esse quod

alij facerẽt auctoritate Petri qui erat

pontifex. August. ad Ianuarij inquisi

tionem, tractans illa verba Pauli, cęte

ra cũ venero disponā. 1. Chorint. 11. lo

quens quomodo sit accedẽdum ad eu

charistiam, dicit Paulus apud Chorin

thios ordinauit ritũ illũ qui ordinatus

fuit Romæ á Petro, & Iacobo. Hugo

de sancto Victo. li. 2. de sacramẽtis. p.<-P>


@@0@

@@1@De eucharistia. 74

<-P>p. 8. ca. vltimo dicit ꝙ primus omniũ

celebrauit Petrus Antiochiæ: quod

potest intelligi de celebratione cũ di-

gnitate pontificali. Et ita intelligit bea

tꝰ Antoni. 1. p. ti. 6. c. 8. & de his sit satis

¶ QV Æritur, de aliquibus defectibꝰ92|Missæ|defecti|busquo|mō oc-|currẽdũ

occurrentibus in missa, quomodo sit

eis occurrendum? quid si sacerdos ce-

lebrans moriatur? vel si impediatur a

liqua infirmitate: Dico, quòd si hoccō

tingit antè consecrationem, nō opor-

tet ꝙ missa perficiatur. Siautem post

consecrationẽ debet missa per alium

perfici. Sed quid faciet celebrās si me-

minerit se esse in mortali, aut in excō

municatione? Respō. quòd fi est antè

consecrationẽ, dimittatmissam, si non

sit nota infamiæ vel scandali. At si se-

quatur scandalum non dimittat. Si ve

rò sit post cōsecrationem, omnino nō

debet dimittere. Idem dicẽdum est de

eo qui meminit se non esse ieiunum.<-P>


@@0@

@@1@De eucharistia.

<-P>Quid, quādo aranea, musca, vel aliud

animal venenosum cecidit in calicẽ?

Respondeo, si est ante consecrationẽ



Dostları ilə paylaş:
1   ...   4   5   6   7   8   9   10   11   ...   27
Orklarla döyüş:

Google Play'də əldə edin


Verilənlər bazası müəlliflik hüququ ilə müdafiə olunur ©muhaz.org 2017
rəhbərliyinə müraciət

    Ana səhifə